คำศัพท์จีน
点

ตัวเต็ม: 點
อ่านว่า: เตี่ยน
ความหมาย: จุด; โมงนาฬิกา; เล็กน้อย; ชี้ ทำเครื่องหมาย หรือเลือกสั่งอาหาร
ชนิดคำ: คำนาม (n.), ลักษณนาม (m.w.), คำบอกปริมาณ (quant.), คำกริยา (v.)
ระดับ: HSK 1
ความหมายและวิธีใช้
点 เป็นคำหลายหน้าที่ เมื่อเป็นคำนามหมายถึงจุดขนาดเล็ก เช่น 一个红点 จุดสีแดงหนึ่งจุด และปรากฏในคำอย่าง 地点 สถานที่ กับ 重点 ประเด็นสำคัญ ความหมายของคำประสมเหล่านี้ต้องจำเป็นคำเต็ม ไม่ควรแปล 点 ว่าจุดทุกกรณี นอกจากนี้ 点头 หมายถึงพยักหน้า โดยรูปกริยาซ้ำ 点点头 ทำให้น้ำเสียงเป็นการกระทำสั้น ๆ และพยางค์ซ้ำมักอ่านเบาลง
ในการบอกเวลา 点 วางหลังเลขชั่วโมง เช่น 三点 สามโมง 三点半 สามโมงครึ่ง และ 三点十分 สามโมงสิบนาที หากมีนาทีให้ใช้ ชั่วโมง + 点 + นาที ส่วน 一点 ในความหมายหนึ่งนาฬิกาอ่าน yī diǎn เพราะ 一 เป็นเลขบอกเวลา แต่ 一点 ในความหมายเล็กน้อยมักเขียนพินอิน yìdiǎn และออกเสียงเปลี่ยนตามการใช้จริง
เมื่อเป็นคำกริยา 点 ใช้กับการชี้ เลือก เรียกชื่อ หรือสั่งอาหาร เช่น 点菜 สั่งอาหาร 点名 เรียกชื่อ และ 点一杯茶 สั่งชาหนึ่งแก้ว ส่วน 一点 วางหลังคำคุณศัพท์หรือกริยาเพื่อขอให้เพิ่มหรือลดเล็กน้อย เช่น 慢一点 ช้าลงหน่อย และ 小一点 เล็กลงหน่อย ขณะที่ 有点 วางหน้าคำคุณศัพท์และมักสื่อว่ามีคุณสมบัตินั้นอยู่บ้าง โดยเฉพาะสิ่งที่ผู้พูดไม่ค่อยพอใจ
รูปแบบที่ใช้บ่อย
- เลขชั่วโมง + 点
- เลขชั่วโมง + 点 + เลขนาที
- 点 + อาหารหรือเครื่องดื่ม
- 有点 + คำคุณศัพท์
- คำคุณศัพท์ + 一点
- 点点头
- 点 + ชื่อ
การฝึกคำนี้ควรอ่านทั้งคำเดี่ยวและตัวอย่างเต็มประโยค เพื่อสังเกตตำแหน่งในประโยค คำที่มักใช้ร่วมกัน และน้ำเสียงที่ต่างกันตามบริบท
ข้อแตกต่างและข้อควรระวัง
有点 วางหน้าคำคุณศัพท์และมักบอกความรู้สึกไม่พึงประสงค์ เช่น 有点辣 ออกจะเผ็ด ส่วน 一点 มักวางหลังคำเพื่อระบุการปรับระดับ เช่น 小一点 เล็กลงหน่อย ทั้งสองแปลว่านิดหน่อยได้ แต่ตำแหน่งและน้ำเสียงต่างกัน และ 一点 ในการบอกเวลาว่าหนึ่งนาฬิกาก็เป็นอีกโครงสร้างหนึ่ง
点 อ่าน diǎn เสียงสามในความหมายหลักทั้งหมด ในคำซ้ำ 点点头 พยางค์ที่สองมักอ่านเสียงเบาเป็น diǎndian tóu และ 心 ใน 点心 อ่านเสียงเบา xin ส่วน 了 ใน 点了名字 เป็นคำช่วยบอกว่าการเรียกชื่อเกิดขึ้นแล้วและอ่านเสียงเบา le ขณะที่ 的 ใน 我的名字 อ่าน de
ลำดับขีด

คำประสมที่พบบ่อย
一点 (yìdiǎn): เล็กน้อย
有点 (yǒudiǎn): ค่อนข้าง, ออกจะ
点头 (diǎntóu): พยักหน้า
点菜 (diǎn cài): สั่งอาหาร
地点 (dìdiǎn): สถานที่, จุดนัดหมาย
重点 (zhòngdiǎn): จุดสำคัญ, ประเด็นหลัก
三点半 (sān diǎn bàn): สามโมงครึ่ง
点心 (diǎnxin): ติ่มซำ, ของว่าง
ตัวอย่างการใช้
现在三点半。
Xiànzài sān diǎn bàn.
ตอนนี้สามโมงครึ่ง
我想点一杯热茶。
Wǒ xiǎng diǎn yì bēi rè chá.
ฉันอยากสั่งชาร้อนหนึ่งแก้ว
他点点头表示同意。
Tā diǎndian tóu biǎoshì tóngyì.
เขาพยักหน้าเพื่อแสดงว่าเห็นด้วย
地图上有一个红点。
Dìtú shàng yǒu yí ge hóngdiǎn.
บนแผนที่มีจุดสีแดงหนึ่งจุด
这道菜有点辣。
Zhè dào cài yǒudiǎn là.
อาหารจานนี้ออกจะเผ็ด
请把声音调小一点。
Qǐng bǎ shēngyīn tiáo xiǎo yìdiǎn.
กรุณาปรับเสียงให้เบาลงหน่อย
老师上课前点了名。
Lǎoshī shàngkè qián diǎn le míng.
ครูเช็กชื่อก่อนเริ่มเรียน
A: 你想点什么菜?
Nǐ xiǎng diǎn shénme cài?
คุณอยากสั่งอาหารอะไร
B: 我先点一个汤,再点米饭。
Wǒ xiān diǎn yí ge tāng, zài diǎn mǐfàn.
ฉันจะสั่งซุปก่อนหนึ่งที่ แล้วค่อยสั่งข้าว
ทบทวนคำศัพท์ HSK ต่อ
น้องๆ สามารถกลับไปดูเครื่องมือฝึกคำศัพท์ได้ที่ HSK Tools Hub หรือดูแนวทางเลือกระดับได้ที่ HSK Level Guide