别

คำศัพท์จีน

别

ภาพประกอบคำศัพท์จีน 别 ผู้หญิงยกมือห้ามชายแตะกาน้ำร้อน

ตัวเต็ม: 別

Pinyin: bié / biè

อ่านว่า: เปี๋ย / เปี้ย

ความหมาย: bié: อย่า; อื่น; แยก จากลา หรือติดกลัดไว้; biè: ขัดหรือไม่เป็นธรรมชาติในคำว่า 别扭

ชนิดคำ: คำวิเศษณ์ (adv.), คำกริยา (v.), คำคุณศัพท์ (adj.)

ระดับ: HSK 1, HSK 4

Pronunciation: 别 (bié / biè)

ความหมายและวิธีใช้

别 อ่านว่า bié เมื่อตามด้วยกริยาเพื่อห้าม เตือน หรือแนะนำว่าอย่าทำ เช่น 别走、别说话、别担心 น้ำเสียงจะนุ่มหรือแข็งขึ้นอยู่กับบริบทและคำประกอบ สามารถเติม 了 ท้ายประโยคเป็น 别说了 เพื่อให้หยุดสิ่งที่กำลังทำ และใช้โครงสร้าง 别看……却/但是…… เพื่อบอกว่าอย่าตัดสินจากสิ่งที่เห็นเพียงด้านเดียว。

ในคำอย่าง 别人、别的 และ 别处 ตัว 别 หมายถึงอื่น ส่วนความหมายกริยาคือแยก จากลา หรือกลัดของไว้ เช่น 告别、分别 และ 把胸针别在衣服上 อีกเสียงหนึ่งคือ biè ซึ่งพบเด่นใน 别扭 หมายถึงขัดเขิน ไม่ราบรื่น หรือไม่ลงรอย ผู้เรียนจึงต้องจำเสียงตามคำเต็ม ไม่อ่าน bié ทุกกรณี。

รูปแบบที่ใช้บ่อย

  • 别 + กริยา = อย่า…
  • 别 + กริยา + 了 = หยุดทำ…
  • 别看……却/但是……
  • 把 + สิ่งของ + 别在 + ตำแหน่ง

การฝึกคำนี้ควรอ่านทั้งคำเดี่ยวและตัวอย่างเต็มประโยค เพื่อสังเกตตำแหน่งในประโยค คำที่มักใช้ร่วมกัน และน้ำเสียงที่ต่างกันตามบริบท

ข้อแตกต่างและข้อควรระวัง

别 และ 不要 ใช้ห้ามได้ทั้งคู่ แต่ 别 กระชับและเป็นภาษาพูดมากกว่า ส่วน 不要 อาจหมายถึงไม่ต้องการได้ด้วย เช่น 我不要咖啡 คือฉันไม่เอากาแฟ ไม่ใช่คำสั่งห้าม หากต้องการสุภาพควรเติม 请 หรืออธิบายเหตุผลแทนการออกคำสั่งสั้น ๆ。

เสียง biè ไม่ได้ใช้แทน bié ได้ทั่วไป คำว่า 别扭 อ่านมาตรฐานว่า bièniu โดย 扭 เป็นเสียงเบาในคำนี้ ส่วน 别人、告别、区别 และ 特别 อ่าน bié ทั้งหมด นอกจากนี้ 别 ในความหมายอื่นไม่ใช่คำเดียวกับ 别 ที่ผู้เรียนอาจเห็นเป็นส่วนของชื่อเฉพาะ จึงควรยึดคำเต็มและบริบท。

ลำดับขีด

ลำดับขีด 别

คำประสมที่พบบ่อย

别人 (biérén): คนอื่น
分别 (fēnbié): แยกจากกัน; แยกกันทำ
告别 (gàobié): กล่าวลา, อำลา
区别 (qūbié): ความแตกต่าง; แยกแยะ
特别 (tèbié): พิเศษ; โดยเฉพาะ
别扭 (bièniu): ขัดเขิน, ไม่เป็นธรรมชาติ, ไม่ลงรอย
别说 (bié shuō): อย่าพูด; ไม่ต้องพูดถึง

ตัวอย่างการใช้

请别在这里停车。
Qǐng bié zài zhèlǐ tíngchē.
กรุณาอย่าจอดรถตรงนี้

你别担心,我会处理。
Nǐ bié dānxīn, wǒ huì chǔlǐ.
คุณอย่ากังวล ฉันจะจัดการเอง

别看他年纪小,做事却很认真。
Bié kàn tā niánjì xiǎo, zuòshì què hěn rènzhēn.
อย่าเห็นว่าเขาอายุน้อย เขากลับทำงานจริงจังมาก

我们在车站跟朋友告别。
Wǒmen zài chēzhàn gēn péngyou gàobié.
พวกเรากล่าวลาเพื่อนที่สถานี

她把胸针别在外套上。
Tā bǎ xiōngzhēn bié zài wàitào shàng.
เธอกลัดเข็มกลัดไว้บนเสื้อคลุม

这个姿势让我觉得很别扭。
Zhège zīshì ràng wǒ juéde hěn bièniu.
ท่านี้ทำให้ฉันรู้สึกขัดและไม่เป็นธรรมชาติ

别人的东西不能随便拿。
Biérén de dōngxi bù néng suíbiàn ná.
ของของคนอื่นจะหยิบตามใจไม่ได้

A: 我有点儿紧张。
Wǒ yǒudiǎnr jǐnzhāng.
ฉันรู้สึกตื่นเต้นกังวลนิดหน่อย

B: 别紧张,慢慢说。
Bié jǐnzhāng, mànmàn shuō.
อย่ากังวล ค่อย ๆ พูด

ทบทวนคำศัพท์ HSK ต่อ

น้องๆ สามารถกลับไปดูเครื่องมือฝึกคำศัพท์ได้ที่ HSK Tools Hub หรือดูแนวทางเลือกระดับได้ที่ HSK Level Guide