คำศัพท์จีน

แผ่นไม้สีน้ำเงินทรงกลมวางบนพื้นโต๊ะสีครีม สื่อความหมายของ 圆

ตัวเต็ม:

Pinyin: yuán

อ่านว่า: หยวน

ความหมาย: กลม มีรูปทรงกลมหรือไม่มีมุม และวงกลม ในคำประสมบางคำสื่อถึงความครบถ้วนหรือราบรื่น

ชนิดคำ: คำนามและคำคุณศัพท์ (n., adj.)

ระดับ: HSK 5

Pronunciation: 圆 (yuán)

ความหมายหลักเรื่องรูปทรง

yuán ใช้เป็นคำคุณศัพท์บอกว่าสิ่งหนึ่งกลม โค้งต่อเนื่องและไม่มีมุม เช่น 圆桌yuánzhuō โต๊ะกลม 圆脸yuánliǎn ใบหน้ากลม และ 月亮很圆Yuèliang hěn yuán ดวงจันทร์กลมมาก หากใช้เป็นคำนาม คำนี้หมายถึงวงกลมหรือรูปที่ทุกจุดบนเส้นรอบวงอยู่ห่างจากจุดศูนย์กลางเท่ากัน เช่น 画一个圆huà yí ge yuán วาดวงกลมหนึ่งวง

เวลาบอกลักษณะ มักวาง yuán หน้าคำนามโดยตรงหรือวางหลัง shì และคำบอกระดับ เช่น 一个圆盘子yí ge yuán pánzi จานกลมหนึ่งใบ และ 这个盘子很圆Zhège pánzi hěn yuán จานใบนี้กลมมาก คำว่า “กลม” ในภาษาไทยจึงต้องดูว่าเป็นคำขยายหรือชื่อรูปเรขาคณิตในประโยคจีน

จำง่ายๆ ว่า yuán เน้นรูปร่างที่โค้งรอบและไม่มีมุม ส่วนความหมายเรื่องความครบถ้วนมักปรากฏในคำประสม เช่น 圆满yuánmǎn มากกว่าการใช้คำเดี่ยวแบบไม่มีบริบท

ใช้บรรยายสิ่งของและใบหน้า

สิ่งของที่มีหน้าตัดหรือขอบเป็นวงกลมใช้ yuán ได้ เช่น 圆盘yuánpán จานกลม 圆镜子yuán jìngzi กระจกกลม และ 圆桌yuánzhuō โต๊ะกลม เมื่อบรรยายคน 圆脸yuánliǎn เป็นคำกลางๆ ที่กล่าวถึงรูปหน้า ไม่ได้ตัดสินความสวยหรือรูปร่างของร่างกาย

รูป 又大又圆yòu dà yòu yuán หมายถึงทั้งใหญ่และกลม ใช้กับดวงจันทร์ ผลไม้ หรือวัตถุอื่นได้ ส่วน 圆圆的yuányuán de เป็นรูปซ้ำที่ให้ภาพกลมชัดหรือฟังเป็นภาษาพูดน่ารัก เช่น 眼睛圆圆的yǎnjing yuányuán de ดวงตากลมโต

วงกลม รูปวง และทรงกลม

yuán และ 圆形yuánxíng กล่าวถึงรูปวงกลมได้ แต่คำหลังเป็นคำนามที่ระบุชนิดรูปทรงชัดกว่า เช่น แบบฟอร์มอาจให้เลือก 圆形yuánxíng หรือ 方形fāngxíng ส่วนประโยคทั่วไปอาจพูดเพียง 这个是圆的Zhège shì yuán de อันนี้เป็นทรงกลม

หากเป็นวัตถุสามมิติคล้ายลูกบอล ใช้ qiú หรือ 球形qiúxíng แม้วัตถุนั้นจะดู “กลม” เช่นกัน ขณะที่ 圆圈yuánquān เน้นเส้นวงหรือวงแหวนที่มีพื้นที่ด้านใน ไม่ได้หมายถึงทรงกลมสามมิติ

ความหมายขยายเรื่องความครบถ้วน

คำประสม 圆满yuánmǎn หมายถึงสมบูรณ์ ราบรื่น และไม่มีข้อบกพร่องสำคัญ เช่น 圆满结束yuánmǎn jiéshù จบลงอย่างราบรื่น และ 圆满完成任务yuánmǎn wánchéng rènwu ทำภารกิจสำเร็จอย่างสมบูรณ์ ความหมายนี้ไม่ใช่การบอกว่าของชิ้นหนึ่งมีรูปวงกลม

อีกคำหนึ่งคือ 团圆tuányuán หมายถึงสมาชิกครอบครัวหรือคนใกล้ชิดกลับมาอยู่พร้อมหน้า พบมากในเทศกาลและมื้อครอบครัว เช่น 全家团圆quánjiā tuányuán ทั้งครอบครัวพร้อมหน้า ควรเรียนเป็นคำประสมแยก ไม่ใช้เป็น alias ของคำเดี่ยว

แยกจากคำที่ใกล้กัน

yuán

กลม ไม่มีมุม หรือวงกลม ใช้เป็นคำคุณศัพท์และคำนาม

圆形yuánxíng

ชื่อรูปทรงวงกลมอย่างชัดเจน เหมาะกับการจำแนกรูปทรง

quān

วง เส้นรอบ แวดวง หรือรอบการเคลื่อนที่ เน้นเส้นที่ล้อมหรือการวนหนึ่งรอบ

qiú

ลูกบอลหรือทรงกลมสามมิติ มีปริมาตร ไม่ใช่วงกลมแบน

fāng

เป็นเหลี่ยม เป็นสี่เหลี่ยม หรือทิศทาง ตรงข้ามกับกลมในบริบทรูปทรง

圆满yuánmǎn

สมบูรณ์และน่าพอใจ เป็นความหมายเชิงผลลัพธ์ ไม่ใช่รูปทรงตรงตัว

โครงสร้างและลักษณนาม

เมื่อต้องการบอกว่า “เป็นทรงกลม” ใช้ 主语 + 很圆zhǔyǔ + hěn yuán หรือ 主语 + 是圆的zhǔyǔ + shì yuán de ส่วนการขยายคำนามใช้ 圆 + 名词yuán + míngcí เช่น 圆桌yuánzhuō และ 圆盘yuánpán การสร้างผลลัพธ์ใช้ 变圆biàn yuán กลายเป็นกลม และ 做成圆形zuò chéng yuánxíng ทำให้เป็นรูปวงกลม

เมื่อ yuán เป็นคำนามนับวงกลม ใช้ลักษณนามทั่วไป ge เช่น 一个圆yí ge yuán วงกลมหนึ่งวง ในโจทย์เรขาคณิตอาจพบ 半圆bànyuán ครึ่งวงกลม และ 圆心yuánxīn จุดศูนย์กลางวงกลม ซึ่งเป็นคำเฉพาะที่ควรเรียนเพิ่มตามบริบท

ข้อควรระวังเรื่องตัวอักษรและเงิน

ตัวเต็มของ yuán คือ yuán พินอินเป็นเสียงสองและคำอ่านไทยใช้ “หยวน” อย่าสับสนกับ yuán ซึ่งเป็นอักษรมาตรฐานสำหรับหน่วยเงินหยวนในภาษาจีนตัวย่อสมัยใหม่ แม้เอกสารบางแบบหรือบริบทไต้หวันอาจพบรูปที่เกี่ยวข้องกับ yuán

อย่าสับสนกับ yuán สวน หรือ yuán เดิมและทุ่งราบ ทั้งสี่คำออกเสียงเหมือนกันแต่รูปอักษรและหน้าที่ต่างกัน เวลาเขียนควรดูส่วนประกอบและความหมาย ไม่เลือกอักษรจากเสียงเพียงอย่างเดียว

สถานะ HSK และทางเรียนต่อ

หลักสูตรสอบ HSK ที่มีผลตั้งแต่เดือนกรกฎาคม 2026 จัด yuán เป็นคำศัพท์ HSK 5 รายการ 3429 และระบุชนิดคำทั้งคำนามกับคำคุณศัพท์ จึงแก้ป้าย HSK 4 เดิมให้ตรงกับหลักสูตรปัจจุบัน น้องๆ เรียนคำศัพท์และบทเรียนต่อได้ที่ เรียนภาษาจีน

ลำดับขีด

ลำดับขีด 圆

คำประสมที่พบบ่อย

圆形 yuánxíng — รูปวงกลมหรือรูปทรงกลม (ดูคำ )
圆桌 yuánzhuō — โต๊ะกลม (ดูคำ 桌子)
圆球 yuánqiú — ลูกกลมหรือทรงกลม (ดูคำ )
圆圈 yuánquān — วงกลมหรือเส้นวง (ดูคำ )
圆脸 yuánliǎn — ใบหน้ากลม (ดูคำ )
圆满 yuánmǎn — สมบูรณ์ราบรื่นและน่าพอใจ (ดูคำ )
团圆 tuányuán — กลับมาอยู่พร้อมหน้ากัน (ดูคำ )
半圆 bànyuán — ครึ่งวงกลม (ดูคำ )

ตัวอย่างการใช้

这个盘子是圆的。
Zhège pánzi shì yuán de.
จานใบนี้กลม

请把纸剪成一个圆。
Qǐng bǎ zhǐ jiǎn chéng yí ge yuán.
กรุณาตัดกระดาษเป็นวงกลมหนึ่งวง

孩子在纸上画了一个圆圈。
Háizi zài zhǐ shàng huà le yí ge yuánquān.
เด็กวาดวงกลมหนึ่งวงบนกระดาษ

我们围着圆桌讨论这个问题。
Wǒmen wéizhe yuánzhuō tǎolùn zhège wèntí.
พวกเรานั่งล้อมโต๊ะกลมเพื่อหารือปัญหานี้

她有一张圆脸,看起来很亲切。
Tā yǒu yì zhāng yuánliǎn, kànqilai hěn qīnqiè.
เธอมีใบหน้ากลมและดูเป็นมิตรมาก

月亮今天看起来又大又圆。
Yuèliang jīntiān kànqilai yòu dà yòu yuán.
วันนี้ดวงจันทร์ดูทั้งใหญ่และกลม

会议圆满结束了。
Huìyì yuánmǎn jiéshù le.
การประชุมจบลงอย่างราบรื่นสมบูรณ์

春节时一家人终于团圆了。
Chūnjié shí yì jiā rén zhōngyú tuányuán le.
ช่วงตรุษจีนในที่สุดทุกคนในครอบครัวก็ได้อยู่พร้อมหน้า

บทสนทนา A-B

A: 这个桌子是方的还是圆的?
Zhège zhuōzi shì fāng de háishi yuán de?
โต๊ะตัวนี้เป็นสี่เหลี่ยมหรือกลม

B: 是圆的,大家坐在一起更方便。
Shì yuán de, dàjiā zuò zài yìqǐ gèng fāngbiàn.
เป็นโต๊ะกลม ทุกคนนั่งด้วยกันได้สะดวกกว่า

ทบทวนคำศัพท์ HSK ต่อ

น้องๆ สามารถกลับไปดูเครื่องมือฝึกคำศัพท์ได้ที่ HSK Tools Hub หรือดูแนวทางเลือกระดับได้ที่ HSK Level Guide