腰

ความหมายหลักและรูปตัวอักษร

腰yāo เป็นคำนามที่หมายถึงช่วงเอวของร่างกาย บริเวณระหว่างซี่โครงกับสะโพก และในภาษาพูดอาจครอบคลุมความรู้สึกบริเวณหลังส่วนล่างด้วย เมื่อแปลเป็นไทยจึงต้องเลือก “เอว” หรือ “หลังส่วนล่าง” ให้เหมาะกับการกระทำและอาการที่กล่าวถึง ไม่ควรถือว่าสองคำไทยนี้ระบุตำแหน่งทางกายวิภาคเหมือนกันทุกกรณี

อักษรนี้เขียนเหมือนกันทั้งตัวย่อและตัวเต็ม จึงใช้ 腰yāo เพียงรูปเดียวและไม่ต้องมี alias หน้านี้สอนคำทั่วไปเกี่ยวกับร่างกาย เสื้อผ้า และตำแหน่งกึ่งกลาง ไม่ใช่ชื่อบุคคล สถานที่ ผลงาน หรือการวินิจฉัยโรค

ใช้เรียกเอวและหลังส่วนล่าง

เมื่อต้องการบอกว่าเอวของใครเป็นอย่างไร ใช้ผู้ครอบครองนำหน้าได้ เช่น 我的腰wǒ de yāo เอวของฉัน และ 他的腰tā de yāo เอวของเขา คำว่า 腰部yāobù ทำให้ขอบเขตชัดขึ้นว่าเป็นบริเวณเอว ส่วน 后背hòubèi กล่าวถึงด้านหลังของลำตัวในภาพกว้างกว่า จึงไม่ควรแปลแทนกันโดยไม่ดูบริบท

腰疼yāoténg และ 腰痛yāotòng ต่างสื่อว่าเจ็บหรือปวดบริเวณเอวหรือหลังส่วนล่าง ในบทสนทนาทั่วไปคำแรกฟังเป็นภาษาพูดได้เป็นธรรมชาติ ส่วนคำหลังมีลักษณะเป็นชื่ออาการมากขึ้น ทั้งสองคำบอกตำแหน่งและความรู้สึกเท่านั้น ไม่ได้บอกสาเหตุหรือยืนยันโรค

กริยาที่ใช้กับการเคลื่อนไหวของเอว

弯腰wānyāo หมายถึงก้มเอวหรือโค้งลำตัวลง มักใช้เมื่อเก็บของ ผูกเชือกรองเท้า หรือคำนับ ส่วน 挺直腰tǐngzhí yāo คือยืดเอวหรือลำตัวให้ตรง ผู้เรียนควรมองทั้งทิศทางและผลของการเคลื่อนไหว ไม่ควรจำเพียงว่ามีกริยาอยู่หน้าคำว่าเอว

扭腰niǔyāo คือบิดหรือหมุนเอว และ 叉腰chāyāo คือเท้าเอวโดยวางมือไว้ที่เอว คำเหล่านี้บอกท่าทางต่างกันชัดเจน ถ้าประโยคพูดถึงการก้มลงเก็บของควรเลือกคำแรกในย่อหน้าก่อน ไม่ใช้คำบิดเอวแทน

วัดรอบเอวและพูดถึงเสื้อผ้า

腰围yāowéi หมายถึงขนาดรอบเอวหรือการวัดรอบเอว โครงสร้าง 量腰围liáng yāowéi ใช้เมื่อวัดขนาดเพื่อเลือกเสื้อผ้า ส่วน 腰带yāodài หมายถึงเข็มขัด ซึ่งเป็นสิ่งของที่คาดบริเวณเอว ไม่ใช่ชื่อส่วนของร่างกาย

裤腰kùyāo คือส่วนเอวหรือขอบเอวของกางเกง ประโยคว่าขอบเอวกางเกงคับจึงใช้คำนี้ได้ตรงกว่าใช้คำนามร่างกายเพียงลำพัง ในร้านเสื้อผ้าให้แยกระหว่างการบอก 腰围yāowéi ของผู้สวมกับการบอก 裤腰kùyāo ของตัวกางเกง

ความหมายขยายว่าส่วนกลาง

คำนี้ขยายจากช่วงกลางของลำตัวไปใช้กับตำแหน่งกึ่งกลางของภูเขาหรือสิ่งของได้ 山腰shānyāo หมายถึงบริเวณกลางไหล่เขา และ 半山腰bànshānyāo เน้นตำแหน่งประมาณครึ่งทางขึ้นเขา ไม่ได้หมายถึงเอวของคนที่อยู่บนภูเขา

กับสิ่งของที่มีช่วงกลางคอด อาจกล่าวถึง 花瓶的腰部huāpíng de yāobù ว่าส่วนกลางของแจกัน การใช้แบบนี้ต้องมีคำนามหรือบริบทที่บอกชัดว่ากำลังพูดถึงวัตถุ มิฉะนั้นผู้ฟังมักเข้าใจความหมายเกี่ยวกับร่างกายก่อน

คำประสมและคำใกล้เคียงที่อย่าสับสน

腰酸背痛yāosuān bèitòng เป็นวลีที่รวมความเมื่อยเอวกับอาการปวดหลัง โดย 背bèi ในความหมายว่าหลังอ่านเสียงสี่ ส่วน 腰椎yāozhuī เป็นศัพท์ที่เฉพาะเจาะจงถึงกระดูกสันหลังส่วนเอว จึงไม่ควรนำคำทั่วไปในหน้านี้ไปใช้แทนศัพท์กายวิภาคทุกครั้ง

腰果yāoguǒ หมายถึงเม็ดมะม่วงหิมพานต์ เป็นคำที่มีความหมายเฉพาะทั้งคำ ไม่ได้แปลตามส่วนประกอบว่า “ผลไม้เอว” ส่วน 要yào แปลว่าต้องการหรือจะ และ 摇yáo แปลว่าเขย่าหรือแกว่ง แม้เสียงใกล้กันแต่ตัวอักษร ความหมาย และวรรณยุกต์ต่างกัน

การออกเสียงและคำอ่านไทย

พินอินมาตรฐานคือ yāo เป็นพยางค์เดียวเสียงหนึ่ง เริ่มด้วยเสียงกึ่งสระคล้าย ย แล้วเปิดสระต่อเนื่องไปทางเสียง ao คำอ่านไทย “เยา” ใช้ช่วยจำโดยประมาณและไม่ควรอ่านเป็นคำไทย “ยาว” ที่มีเสียงตัวสะกด ว อยู่ท้ายพยางค์

เมื่ออยู่ในคำประสม วรรณยุกต์ของพยางค์นี้ยังคงเป็นเสียงหนึ่ง เช่น 腰部yāobù 腰带yāodài และ 腰围yāowéi ให้แยกจังหวะคำตามพยางค์จริง ไม่ลากเสียงแรกจนกลืนพยางค์ที่สอง

สถานะ HSK ปัจจุบันและวิธีฝึกใช้

รายการเดิมของเว็บไซต์เคยวาง 腰yāo ไว้ใน HSK 4 แต่เอกสารหลักสูตรสอบทางการฉบับที่มีผลเดือนกรกฎาคม 2026 ระบุคำนี้เป็น HSK 5 ลำดับ 3335 และจัดชนิดคำเป็นคำนาม หน้านี้จึงย้ายป้ายจากระดับ 4 ไปยังระดับ 5 ให้ตรงกับแหล่งทางการปัจจุบัน

ฝึกโดยแบ่งเป็นสามภาพจำ ได้แก่ ร่างกายด้วย 我的腰wǒ de yāo การเคลื่อนไหวด้วย 弯腰wānyāo และตำแหน่งกึ่งกลางด้วย 半山腰bànshānyāo จากนั้นลองแต่งประโยคเกี่ยวกับเสื้อผ้าด้วย 腰围yāowéi หรือ 裤腰kùyāo จะช่วยให้แยกความหมายได้แม่นกว่าท่องคำแปลเดียว ฝึกคำศัพท์และรูปประโยคจีนตามสถานการณ์อื่นต่อได้ที่ เรียนภาษาจีน