受不了

ความหมายและโครงสร้างของวลี

受不了shòubuliǎo เป็นวลีภาษาพูดที่หมายถึงทนสิ่งหนึ่งไม่ไหวหรือรับสภาพนั้นต่อไม่ได้ เพราะความรู้สึก สภาพแวดล้อม พฤติกรรม หรือแรงกดดันเกินขีดของผู้พูด รูปตัวย่อและตัวเต็มเหมือนกัน คำอ่านไทยคือ “โซ่วปุเหลี่ยว” คำนี้เป็นหน่วยเรียนซ้ำได้ ไม่ใช่ประโยคเต็ม เพราะสามารถรับกรรมหรือประกอบโครงสร้างอื่นได้หลายแบบ

โครงสร้างมาจากกริยา 受shòu รับหรือทน ร่วมกับส่วนเสริมความเป็นไปได้เชิงปฏิเสธ 不了buliǎo ว่าไม่สามารถทำต่อหรือรับไหว ในรูปนี้ 不bu อ่านเสียงเบา และ 了liǎo อ่านเสียงสาม ไม่ใช่คำช่วยท้ายประโยคเสียงเบา

รูปประโยคที่ใช้บ่อย

สามารถวางสิ่งที่ทนไม่ได้ไว้หลังวลี เช่น 受不了这种气味shòubuliǎo zhè zhǒng qìwèi ทนกลิ่นแบบนี้ไม่ไหว หรือรับอนุประโยค เช่น 我受不了他一直迟到Wǒ shòubuliǎo tā yìzhí chídào ฉันทนไม่ได้ที่เขามาสายตลอด หากสาเหตุชัดแล้วใช้เป็นภาคแสดงเดี่ยวได้ เช่น 太吵了，我受不了Tài chǎo le, wǒ shòubuliǎo

รูป คุณศัพท์หรือกริยา + 得de + วลี ใช้บอกระดับ เช่น 疼得受不了／热得受不了téng de shòubuliǎo / rè de shòubuliǎo โดย 得de เป็นคำช่วยเสียงเบา หากใกล้ถึงขีดจำกัด ใช้ 快受不了了kuài shòubuliǎo le ตรงนี้อักษรตัวกลางในคำยังอ่าน 了liǎo ส่วนอักษรท้ายสุดเป็นคำช่วยอ่าน 了le

ต่างจากคำใกล้เคียงอย่างไร

忍受rěnshòu เป็นกริยาหมายถึงอดทนหรือฝืนรับสภาพ เน้นการกระทำของการทน และใช้ในภาษาเขียนได้มากกว่า ส่วนคำหลักมักเป็นภาษาพูดและเน้นว่าความสามารถในการทนถึงขีดจำกัดแล้ว 不能忍受bù néng rěnshòu มีความหมายใกล้กันแต่โครงสร้างตรงกว่าและน้ำเสียงอาจเป็นทางการกว่า

接受jiēshòu หมายถึงยอมรับ รับไว้ หรือเห็นด้วยกับข้อเท็จจริง ข้อเสนอ หรือผลลัพธ์ คำว่า “รับไม่ได้” ในภาษาไทยจึงอาจต้องใช้ 不能接受bù néng jiēshòu หากเน้นการไม่ยอมรับทางความคิด ไม่ใช่ความทนไม่ไหว ส่วน 难受nánshòu บอกว่ารู้สึกไม่สบายกายหรือใจ เป็นสภาพของผู้รู้สึก ไม่ได้ระบุโดยตัวมันเองว่าทนสิ่งภายนอกต่อไม่ได้

น้ำเสียงและขอบเขตของภาพ

คำนี้ให้น้ำเสียงค่อนข้างแรง โดยเฉพาะเมื่อกล่าวถึงคนหรือพฤติกรรม หากต้องการสุภาพขึ้น อาจระบุผลกระทบตรง ๆ หรือใช้ 我有点不适应Wǒ yǒudiǎn bù shìyìng ฉันยังปรับตัวไม่ค่อยได้ คำหลักไม่พิสูจน์ว่าสิ่งนั้นอันตราย ผิดกฎหมาย ผิดศีลธรรม หรือทุกคนจะทนไม่ได้ และไม่ใช่การวินิจฉัยอาการทางกายหรือใจ

ภาพประกอบใช้สปริงหนึ่งชิ้นที่ถูกกดใกล้ขีดการยุบตัวเป็นตัวช่วยจำเรื่องขีดจำกัดการรับแรง ภาพไม่แสดงคน ความรู้สึก หรือเหตุการณ์จริง จึงไม่พิสูจน์ว่าใครทนไม่ไหว ไม่บอกสาเหตุ ระดับความเจ็บปวด ความเสี่ยง ความเสียหาย ความปลอดภัย น้ำหนักจริง หรือผลลัพธ์ของสถานการณ์ใด

ลำดับขีด