下降

จากสูงลงต่ำ หรือจากมากลงน้อย

下降xiàjiàng เป็นคำกริยาที่ใช้เมื่อสิ่งหนึ่งเคลื่อนจากที่สูงลงสู่ที่ต่ำ หรือเมื่อระดับ ปริมาณ และคุณภาพลดลงจากเดิม จึงพบได้ทั้งในเรื่องเครื่องบิน ลิฟต์ อุณหภูมิ ราคา และผลการเรียน ความหมายหลักเน้นทิศทางของการเปลี่ยนแปลง ไม่ได้บอกว่าการลดลงนั้นดีหรือไม่ดีเสมอไป เช่น ราคาที่ลดลงอาจเป็นประโยชน์กับผู้ซื้อ แต่คุณภาพที่ลดลงอาจเป็นเรื่องที่ต้องแก้ไข ต้องอ่านคำนามและสถานการณ์รอบข้างประกอบ

คำตรงข้ามที่ใช้เปรียบเทียบได้บ่อยคือ 上升shàngshēng ซึ่งบอกการเพิ่มขึ้นหรือเคลื่อนสูงขึ้น หากพูดถึงเครื่องบิน คำหลักในหน้านี้หมายถึงการลดระดับในอากาศ ส่วน 降落jiàngluò เน้นการลงสู่พื้นหรือจุดลงจอด จึงไม่ควรแปลทุกประโยคที่กล่าวถึงการลดระดับว่า “ลงจอดแล้ว”

วางสิ่งที่เปลี่ยนแปลงไว้หน้าคำกริยา

รูปแบบที่ใช้ได้ตรงไปตรงมาคือบอกก่อนว่าสิ่งใดลดลง แล้วจึงตามด้วยคำกริยา เช่น 气温下降qìwēn xiàjiàng อุณหภูมิอากาศลดลง และ 学习成绩下降xuéxí chéngjī xiàjiàng ผลการเรียนลดลง โครงสร้างนี้เหมาะกับการรายงานสิ่งที่สังเกตเห็น โดยยังไม่ต้องระบุว่าใครเป็นผู้ทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลง

คำขยายช่วยระบุลักษณะการลดลงได้ชัดขึ้น 逐渐下降zhújiàn xiàjiàng หมายถึงค่อยๆ ลดลง ส่วน 大幅下降dàfú xiàjiàng หมายถึงลดลงมากหรือเป็นสัดส่วนมาก เน้นขนาดของการเปลี่ยนแปลง ไม่ได้แปลว่าลดลงอย่างรวดเร็วเสมอไป สำหรับ 有所下降yǒu suǒ xiàjiàng เป็นการบอกว่ามีการลดลงอยู่บ้าง โดยยังไม่ได้ระบุจำนวนที่แน่นอน

แยกค่าปลายทางออกจากจำนวนที่ลดลง

เมื่อมีตัวเลขตามหลัง ต้องดูว่าตัวเลขนั้นเป็นค่าหลังเปลี่ยนแปลงหรือเป็นส่วนต่าง สองแบบนี้แปลไม่เหมือนกัน ตัวอย่างต่อไปนี้เป็นสถานการณ์สมมติเพื่อฝึกภาษา ไม่ใช่รายงานสภาพอากาศจริง

• 气温从三十二度下降到二十八度。Qìwēn cóng sānshí’èr dù xiàjiàng dào èrshíbā dù. อุณหภูมิลดจากสามสิบสององศาเหลือยี่สิบแปดองศา คำที่ตามหลัง 到dào คือค่าปลายทาง
• 气温下降了四度。Qìwēn xiàjiàng le sì dù. อุณหภูมิลดลงไปสี่องศา ตัวเลขนี้เป็นจำนวนที่ลดลง ไม่ใช่อุณหภูมิที่เหลืออยู่

เมื่อน้องๆ อ่านข่าวหรือคำอธิบายกราฟ ลองถามตัวเองว่า “เหลือเท่าไร” หรือ “ลดไปเท่าไร” ก่อนแปล วิธีนี้ช่วยไม่ให้สลับค่าปลายทางกับส่วนต่าง แม้ประโยคจะใช้คำกริยาเดียวกันก็ตาม

ต่างจากคำว่าทำให้ต่ำลงอย่างไร

下降xiàjiàng มักใช้บอกการเปลี่ยนแปลงของสิ่งที่เป็นประธาน เช่น 价格下降了。Jiàgé xiàjiàng le. ราคาลดลงแล้ว หากต้องการเน้นว่าใครทำให้ราคาต่ำลง มักใช้ 降低jiàngdī ตามด้วยสิ่งที่ถูกลด เช่น 商店降低了价格。Shāngdiàn jiàngdī le jiàgé. ร้านค้าลดราคาลงแล้ว

อย่างไรก็ตาม ไม่ควรจำว่าคำหลังต้องมีผู้กระทำเสมอ เพราะใช้บอกการเปลี่ยนแปลงของอุณหภูมิได้เช่นกัน จุดที่ช่วยเลือกคำได้คือดูรูปประโยค หากต้องการพูดแบบ “ลดสิ่งใด” การใช้ 降低价格jiàngdī jiàgé จะเป็นธรรมชาติกว่าการนำคำหลักในหน้านี้ไปแทนตรงๆ โดยไม่ปรับโครงสร้าง

การอ่านและการใช้ในสถานการณ์จริง

ตัวย่อและตัวเต็มเขียน 下降xiàjiàng เหมือนกัน อ่านเสียงสี่ทั้งสองพยางค์ คำอ่านไทย “เซี่ยเจี้ยง” เป็นตัวช่วยจำ โดยพยางค์หลังต้องอ่าน jiàng ไม่ใช่ xiáng ซึ่งเป็นอีกเสียงหนึ่งของอักษร 降jiàng ในคำอื่น เวลาอ่านต่อเนื่องควรให้เสียงตกชัดโดยไม่เติมสระท้ายเกินจากเสียงจีน

ในบทสนทนาระหว่างเดินทาง 飞机开始下降了。Fēijī kāishǐ xiàjiàng le. บอกว่าเครื่องบินเริ่มลดระดับแล้ว ยังไม่ยืนยันว่าแตะพื้น คำ 了le ท้ายประโยคช่วยบอกสถานการณ์ที่เปลี่ยนไป ส่วน 电梯正在下降。Diàntī zhèngzài xiàjiàng. เน้นว่าลิฟต์กำลังเคลื่อนลงอยู่ในขณะนั้น ควรแปลให้ตรงกับขั้นตอนของเหตุการณ์ ไม่เพิ่มข้อมูลว่าเกิดเสร็จแล้วหากประโยคยังไม่ได้บอก