คำศัพท์จีน
数
ตัวเต็ม: 數
อ่านว่า: สู่ / ซู่
ความหมาย: shǔ นับหรือนับจำนวน; shù จำนวน ตัวเลข หรือค่าที่เกิดจากการนับและคำนวณ
ชนิดคำ: คำกริยา (v.), คำนาม (n.)
ระดับ: HSK 2
ความหมายและวิธีใช้
数 อ่าน shǔ เมื่อเป็นกริยาว่านับ เช่น 数钱 นับเงิน、数人数 นับจำนวนคน และ 从一数到十 นับจากหนึ่งถึงสิบ รูปซ้ำ 数一数 หมายถึงลองนับดู ทำให้น้ำเสียงเบาลง ผลลัพธ์ที่พบบ่อยคือ 数清楚 นับได้ชัดเจน、数完 นับเสร็จ และ 数错 นับผิด ส่วน 数不清 อาจหมายถึงนับไม่ชัดเพราะมากเกินไปหรือแยกแต่ละชิ้นยาก
数 อ่าน shù เมื่อเป็นคำนามหมายถึงจำนวนหรือค่าทางคณิตศาสตร์ เช่น 一个数 จำนวนหนึ่ง、整数 จำนวนเต็ม、小数 ทศนิยม และ 两位数 จำนวนสองหลัก การอ่านนี้ยังอยู่ในคำประสม 多数 ส่วนใหญ่、少数 ส่วนน้อย、次数 จำนวนครั้ง และ 数学 คณิตศาสตร์ แม้รูปอักษรเหมือนกัน แต่ชนิดคำและคำรอบข้างช่วยบอกเสียงอ่านได้ชัด
数 ต่างจาก 数字: 数 ในความหมาย shù คือแนวคิดของจำนวนหรือค่าที่นำไปคำนวณ ส่วน 数字 คือตัวเลขหรือเครื่องหมายที่ใช้เขียนแทนจำนวน และในบางบริบทหมายถึงข้อมูลเชิงตัวเลข เช่น 数字三 ตัวเลข 3 ผู้เรียนอาจพูด 这个数是多少？ จำนวนนี้เท่าไร เมื่อต้องคำนวณ แต่ถาม 这个数字怎么写？ ตัวเลขนี้เขียนอย่างไร เมื่อต้องการรูปสัญลักษณ์
หน้านี้รวมสองเสียงบนคำหลักเดียว: shǔ เป็นกริยานับ และ shù เป็นคำนามจำนวน ไม่ควรแยกเป็นหน้า 数-2 เพราะเป็นอักษรหลายเสียงที่ผู้เรียนต้องเห็นความสัมพันธ์ในบริบท ระวังอีกเสียง shuò ที่พบในคำภาษาเขียน 数见不鲜 ว่าพบบ่อย ซึ่งอยู่นอกขอบเขต HSK 2 และไม่ควรนำมาใช้แทนสองเสียงหลักในประโยคพื้นฐาน
รูปแบบที่ใช้บ่อย
- 数 + สิ่งที่นับ
- 数一数 + จำนวน
- 从…数到…
- 数 + 清楚/完/错
- 数不清
- 一个 + 数
- 整数/小数/多数 + การอ่าน shù
การฝึกคำนี้ควรอ่านทั้งคำเดี่ยวและตัวอย่างเต็มประโยค เพื่อสังเกตตำแหน่งในประโยค คำที่มักใช้ร่วมกัน และน้ำเสียงที่ต่างกันตามบริบท
ข้อแตกต่างและข้อควรระวัง
数 อ่าน shǔ คำอ่านไทย สู่ เมื่อหมายถึงนับ และอ่าน shù คำอ่านไทย ซู่ เมื่อหมายถึงจำนวน; ต้องเลือกเสียงจากหน้าที่ในประโยค
ใน 数学、数字、人数、次数 และ 多数 ตัว 数 อ่าน shù ส่วนใน 数钱、数一数 และ 数不清 อ่าน shǔ
จำนวนกับตัวเลขไม่เหมือนกันทุกบริบท: 数 เน้นค่า ส่วน 数字 เน้นเครื่องหมายหรือข้อมูลตัวเลข การแปลควรดูว่างานนั้นเป็นการคำนวณหรือการเขียนแสดงค่า
ลำดับขีด
คำประสมที่พบบ่อย
数一数 (shǔ yi shǔ): ลองนับดู
数钱 (shǔ qián): นับเงิน
数不清 (shǔbuqīng): นับไม่ถ้วนหรือนับไม่ชัด
从一数到十 (cóng yī shǔ dào shí): นับจากหนึ่งถึงสิบ
一个数 (yí ge shù): จำนวนหนึ่งจำนวน
小数 (xiǎoshù): ทศนิยม
多数 (duōshù): ส่วนใหญ่หรือจำนวนมากกว่า
ตัวอย่างการใช้
请数一数这里有多少本书。
Qǐng shǔ yi shǔ zhèli yǒu duōshao běn shū.
กรุณาลองนับดูว่าที่นี่มีหนังสือกี่เล่ม
老师让学生数人数。
Lǎoshī ràng xuésheng shǔ rénshù.
ครูให้นักเรียนนับจำนวนคน
天上的星星多得数不清。
Tiānshang de xīngxing duō de shǔbuqīng.
ดาวบนท้องฟ้ามากจนนับไม่ถ้วน
这个孩子会从一数到一百。
Zhège háizi huì cóng yī shǔ dào yìbǎi.
เด็กคนนี้นับจากหนึ่งถึงหนึ่งร้อยได้
三十五是一个两位数。
Sānshíwǔ shì yí ge liǎngwèishù.
สามสิบห้าเป็นจำนวนสองหลัก
零点五是一个小数。
Líng diǎn wǔ shì yí ge xiǎoshù.
ศูนย์จุดห้าเป็นทศนิยมจำนวนหนึ่ง
多数学生选择坐地铁。
Duōshù xuésheng xuǎnzé zuò dìtiě.
นักเรียนส่วนใหญ่เลือกนั่งรถไฟใต้ดิน
A: 你数清楚了吗？
Nǐ shǔ qīngchu le ma?
คุณนับชัดเจนแล้วหรือยัง
B: 数清楚了，一共有二十八个人。
Shǔ qīngchu le, yígòng yǒu èrshíbā ge rén.
นับเรียบร้อยแล้ว มีทั้งหมดยี่สิบแปดคน
ทบทวนคำศัพท์ HSK ต่อ
น้องๆ สามารถกลับไปดูเครื่องมือฝึกคำศัพท์ได้ที่ HSK Tools Hub หรือดูแนวทางเลือกระดับได้ที่ HSK Level Guide