下班

ความหมายและวิธีใช้

下班 หมายถึงสิ้นสุดเวลาทำงานของวัน ใช้กับเวลาในรูป 几点下班 เลิกงานกี่โมง และ 六点下班 เลิกงานหกโมง คำบอกความตรงเวลาหรือความช้าวางหน้าได้ เช่น 准时下班 เลิกงานตรงเวลา、提前下班 เลิกก่อนเวลา และ 很晚下班 เลิกงานดึก ส่วน 下班以后 หรือ 下班后 ใช้นำเหตุการณ์ที่ทำต่อหลังเลิกงาน。

下班 เป็นคู่ตรงข้ามกับ 上班 ซึ่งหมายถึงเข้างานหรือทำงานตามกะ ไม่ใช่คู่เดียวกับ 工作 เสมอไป เพราะ 工作 เน้นกิจกรรมหรืออาชีพ ส่วน 上班/下班 เน้นช่วงเวลางาน เช่น 我在银行工作 ฉันทำงานที่ธนาคาร、我九点上班 ฉันเข้างานเก้าโมง และ 我六点下班 ฉันเลิกงานหกโมง。

ทางไวยากรณ์ 下班 มีลักษณะกริยา-กรรมและแยกได้ในบางรูป เช่น 下了班 พอเลิกงานแล้ว และ 下完班 หลังทำงานเสร็จ อย่างไรก็ตามผู้เริ่มต้นใช้รูปติดกัน 下班 กับคำเวลาได้ปลอดภัยและเป็นธรรมชาติ เช่น 下班以后、下班回家 และ 下班时间 เมื่อต้องการบอกว่าออกจากงานถาวรต้องใช้ 辞职 ไม่ใช่ 下班。

รูปแบบที่ใช้บ่อย

• เวลา + 下班
• 几点 + 下班
• 准时/提前/很晚 + 下班
• 下班 + 以后/后
• 下班 + 回家/吃饭
• 下了班 + 就…
• 下班 + 时间/高峰

การฝึกคำนี้ควรอ่านทั้งคำเดี่ยวและตัวอย่างเต็มประโยค เพื่อสังเกตตำแหน่งในประโยค คำที่มักใช้ร่วมกัน และน้ำเสียงที่ต่างกันตามบริบท

ข้อแตกต่างและข้อควรระวัง

下班 แปลว่าเลิกงานในวันหรือกะนั้น ไม่ได้หมายถึงลาออกจากตำแหน่ง หากพูด 我下班了 คือฉันเลิกงานแล้วและอาจกลับมาทำงานวันถัดไป ส่วน 我辞职了 คือฉันลาออกแล้ว นอกจากนี้ 放学 ใช้กับเลิกเรียนของนักเรียน จึงไม่ใช้ 下班 แทนเลิกเรียนทั่วไป。

下班 อ่าน xiàbān คำอ่านไทยใช้ เซี่ยปาน ทั้งสองอักษรไม่มีรูปตัวเต็มต่างจากตัวย่อ เมื่อมี 了 รูปพื้นฐานคือ 下班了 และรูปแยก 下了班 ก็พบได้ ไฟล์เสียงเดิมอ่านหัวคำตรงตัวได้จึงไม่ต้องสร้างใหม่ หากระบบนำไปใช้ควรรักษาเสียง 班 bān เป็นเสียงหนึ่ง。

ลำดับขีด