คำศัพท์จีน
干
ตัวเต็ม: 乾 / 幹 / 干
อ่านว่า: กาน / ก้าน
ความหมาย: gān: แห้ง, ทำให้แห้ง และใช้ในคำบางคำ / gàn: ทำงาน ลงมือทำ หรือมีความสามารถ; อักษรตัวย่อรวมตัวเต็มหลายรูป
ชนิดคำ: คำคุณศัพท์ (adj.), คำกริยา (v.), หน่วยคำ (morpheme)
ระดับ: HSK 1
ความหมายและวิธีใช้
干 อ่าน gān เมื่อหมายถึงแห้งหรือไม่มีความชื้น เช่น 衣服干了 เสื้อแห้งแล้ว、空气很干 อากาศแห้ง และ 干毛巾 ผ้าขนหนูแห้ง คำที่พบบ่อยมี 干燥 แห้งแล้ง、晒干 ตากให้แห้ง และ 饼干 บิสกิต ในความหมายนี้ตัวเต็มมักเขียน 乾 แต่บางคำอย่าง干涉มีที่มาต่างกันและใช้ 干。
干 อ่าน gàn เมื่อเป็นกริยาว่าทำหรือลงมือทำ เช่น 干活 ทำงาน、干什么 ทำอะไร และ 干完 ทำให้เสร็จ เสียงนี้ยังอยู่ใน 能干 ซึ่งหมายถึงมีความสามารถหรือทำงานเก่ง และ 干部 เจ้าหน้าที่ ในอักษรตัวเต็ม ความหมายเกี่ยวกับการทำงานและแกนหลักมักเขียน 幹。
ในภาษาพูด 干 ใช้แทน 做 ได้บางบริบท แต่มีน้ำเสียงตรงและเน้นการลงมือ เช่น 你在干什么 คุณกำลังทำอะไร และ 这件事怎么干 เรื่องนี้ทำอย่างไร เมื่อพูดสุภาพหรือกล่าวถึงกิจกรรมทั่วไป 做 มักเป็นกลางกว่า ส่วน 干杯 อ่าน gānbēi เป็นคำตายตัวว่าชนแก้วหรือดื่มหมดแก้ว ไม่ใช่ gàn。
รูปแบบที่ใช้บ่อย
- สิ่งของ + 干了
- 空气/天气 + 很干
- 干 + 活
- 干 + 什么
- 把งาน + 干完
- 能干 + การประเมินคน
- 干燥/饼干/干杯: 干 อ่าน gān
การฝึกคำนี้ควรอ่านทั้งคำเดี่ยวและตัวอย่างเต็มประโยค เพื่อสังเกตตำแหน่งในประโยค คำที่มักใช้ร่วมกัน และน้ำเสียงที่ต่างกันตามบริบท
ข้อแตกต่างและข้อควรระวัง
干 เป็นอักษรตัวย่อที่รวมตัวเต็ม 乾、幹 และ 干 จึงห้ามเลือกตัวเต็มรูปเดียวครอบคลุมทุกความหมาย 乾 เชื่อมกับความแห้ง 幹 เชื่อมกับการทำงานหรือแกนหลัก ส่วน 干 เดิมยังใช้ในคำอย่าง 干涉 การเรียนภาษาจีนตัวย่อควรจำเสียงจากคำประสมและความหมาย。
ไฟล์เสียงใช้ 干燥 เพื่อบังคับเสียง gān และ 干活 เพื่อบังคับเสียง gàn ใน 衣服干了吗 คำ 了 อ่าน le เสียงเบา ส่วน 一个 อ่าน yí ge เพราะ 一 อยู่หน้า 个 เสียงสี่ และ 什么、点儿、别的、吧 มีพยางค์เสียงเบาตามจังหวะพูด。
ลำดับขีด
คำประสมที่พบบ่อย
干燥 (gānzào): แห้ง, แห้งแล้ง
饼干 (bǐnggān): บิสกิต, คุกกี้
干杯 (gānbēi): ชนแก้ว, ดื่มหมดแก้ว
干什么 (gàn shénme): ทำอะไร
能干 (nénggàn): มีความสามารถ, ทำงานเก่ง
干部 (gànbù): เจ้าหน้าที่หรือบุคลากรระดับบริหาร
干劲 (gànjìn): กำลังใจและพลังในการทำงาน
ตัวอย่างการใช้
这件衣服还没有干。
Zhè jiàn yīfu hái méiyǒu gān.
เสื้อตัวนี้ยังไม่แห้ง
北方冬天的空气比较干。
Běifāng dōngtiān de kōngqì bǐjiào gān.
อากาศฤดูหนาวทางเหนือค่อนข้างแห้ง
桌上有一包饼干。
Zhuōshang yǒu yì bāo bǐnggān.
บนโต๊ะมีบิสกิตหนึ่งห่อ
爸爸每天在工地干活。
Bàba měitiān zài gōngdì gànhuó.
คุณพ่อทำงานที่ไซต์ก่อสร้างทุกวัน
你周末想干什么？
Nǐ zhōumò xiǎng gàn shénme?
สุดสัปดาห์คุณอยากทำอะไร
姐姐很能干，一个人也能处理好。
Jiějie hěn nénggàn, yí ge rén yě néng chǔlǐ hǎo.
พี่สาวเก่งมาก คนเดียวก็จัดการได้ดี
我们先干完这项工作再休息。
Wǒmen xiān gànwán zhè xiàng gōngzuò zài xiūxi.
พวกเราทำงานชิ้นนี้ให้เสร็จก่อนแล้วค่อยพัก
A: 衣服干了吗？我下午要穿。
Yīfu gān le ma? Wǒ xiàwǔ yào chuān.
เสื้อแห้งแล้วหรือยัง บ่ายนี้ฉันจะใส่
B: 还没干，你先干点儿别的吧。
Hái méi gān, nǐ xiān gàn diǎnr biéde ba.
ยังไม่แห้ง คุณไปทำอย่างอื่นก่อนสักหน่อยนะ
ทบทวนคำศัพท์ HSK ต่อ
น้องๆ สามารถกลับไปดูเครื่องมือฝึกคำศัพท์ได้ที่ HSK Tools Hub หรือดูแนวทางเลือกระดับได้ที่ HSK Level Guide