ให้ของขวัญคนจีนต้องระวังอะไร: สี จำนวน นาฬิกา รองเท้า และซองแดง
การให้ของขวัญคนจีนไม่ใช่เรื่องน่ากลัว แต่เป็นเรื่องที่ควรรู้บริบท เพราะของบางอย่างที่คนไทยมองว่าใช้ได้จริง อาจมีเสียงพ้องหรือความหมายทางวัฒนธรรมที่ทำให้อีกฝ่ายรู้สึกไม่สบายใจ เช่น นาฬิกา รองเท้า ร่ม หรือเลข 4 ในขณะเดียวกัน ของง่ายๆ อย่างชา ผลไม้ ขนม หรือซองแดง ถ้าเลือกสี จำนวน และคำอวยพรให้เหมาะ ก็ทำให้ของขวัญดูตั้งใจและสุภาพขึ้นมาก
บทความนี้ไม่ได้บอกว่าคนจีนทุกคนถือเหมือนกันทั้งหมด เพราะความเข้มของธรรมเนียมต่างกันตามพื้นที่ อายุ ครอบครัว ความสนิท และความเป็นเมือง แต่ถ้าน้องๆ ต้องให้ของขวัญกับผู้ใหญ่ ครอบครัวเพื่อนจีน ลูกค้า เจ้าบ้าน หรือคนที่ยังไม่สนิท การรู้หลักพื้นฐานไว้ก่อนจะช่วยลดความเสี่ยง และทำให้เราเลือกของขวัญได้ปลอดภัยกว่า
หลักคิดก่อนเลือกของขวัญให้คนจีน
ของขวัญในวัฒนธรรมจีนมักไม่ได้ดูแค่ราคา แต่ดูความหมาย ความตั้งใจ ความเหมาะสมกับความสัมพันธ์ และภาพรวมของการมอบให้ ของที่ดีจึงควร “สุภาพ ใช้ได้จริง ไม่ทำให้อีกฝ่ายลำบากใจ และไม่มีนัยไม่เป็นมงคล” ถ้าให้ผู้ใหญ่หรือคนในบริบทเป็นทางการ ควรเลือกของกลางๆ ที่ปลอดภัยกว่าของส่วนตัวมากๆ
หมายเหตุเรื่องความหลากหลาย
ธรรมเนียมเหล่านี้ควรมองเป็น แนวทางลดความเสี่ยง มากกว่ากฎตายตัว หรือพูดง่ายๆ คือไม่ใช่กฎตายตัวของคนจีนทุกคน คนจีนรุ่นใหม่หรือคนที่อยู่ต่างประเทศอาจไม่ได้ถือทุกข้อ และธรรมเนียมอาจต่างกันตามจีนแผ่นดินใหญ่ ไต้หวัน ฮ่องกง สิงคโปร์ มาเลเซียเชื้อสายจีน ครอบครัว และรุ่นอายุ แต่ถ้าเป็นการให้ผู้ใหญ่ ลูกค้า หรือครอบครัวที่ยังไม่สนิท การเลือกของที่ไม่มีนัยลบไว้ก่อนจะสุภาพกว่า
| ของที่ให้ได้ค่อนข้างปลอดภัย | เหมาะกับใคร/โอกาส | เหตุผล |
|---|---|---|
| ชาอย่างดี | ผู้ใหญ่ ครอบครัว เพื่อนร่วมงาน ลูกค้า | ดูสุภาพ ใช้ได้จริง และเข้ากับวัฒนธรรมการต้อนรับ |
| ผลไม้เป็นชุด เช่น ส้ม/แมนดาริน | เยี่ยมบ้าน ปีใหม่จีน เยี่ยมผู้ใหญ่ | สีและเสียงของคำเกี่ยวกับความเป็นมงคล แต่ควรจัดให้ดูเรียบร้อย |
| ขนม/ของกินบรรจุกล่องสวย | เพื่อนร่วมงาน ครอบครัว เจ้าบ้าน | แบ่งกันกินได้ ไม่ส่วนตัวเกินไป |
| ของฝากจากไทย | เพื่อนจีนหรือเจ้าบ้าน | มีเรื่องเล่าและแสดงความตั้งใจ |
| ซองแดง | งานเทศกาล เด็ก งานแต่ง หรือโอกาสที่เหมาะ | ใช้เมื่อบริบทชัดเจนและจำนวนเงินเหมาะสม |
ของที่ควรระวัง: แยกเป็น 2 ระดับ
ของบางอย่างไม่ใช่ของแย่ในตัวเอง แต่มีเสียงพ้องหรือความหมายแฝงที่ทำให้ไม่เหมาะเป็นของขวัญในบริบทสุภาพ ตัวอย่างที่ถูกพูดถึงบ่อยคือการให้นาฬิกา เพราะคำว่า 送钟 ฟังพ้องกับ 送终 ที่เกี่ยวกับการส่งวาระสุดท้าย จึงควรเลี่ยงอย่างยิ่งเมื่อให้ผู้ใหญ่
ควรเลี่ยงมากเมื่อให้ผู้ใหญ่ ลูกค้า หรือคนไม่สนิท
| ของที่ควรเลี่ยงมาก | เหตุผลทางวัฒนธรรมที่มักพูดถึง | ถ้าจำเป็นต้องให้ |
|---|---|---|
| นาฬิกา/นาฬิกาแขวน | คำว่า 送钟 ฟังพ้องกับ 送终 ซึ่งเกี่ยวกับการส่งวาระสุดท้าย | เลี่ยงโดยเฉพาะกับผู้ใหญ่ ถ้าสนิทมากควรถามก่อน |
| เลข 4 หรือของจัดเป็น 4 ชิ้น | เลข 4 四 ฟังใกล้กับ 死 ที่แปลว่า “ตาย” | เลือกเลขคู่อื่น เช่น 6 หรือ 8 จะปลอดภัยกว่า |
| ของมีคม | มีนัยตัดความสัมพันธ์ | ถ้าเป็นของใช้งานจริง ควรให้ผู้รับจ่ายเงินเล็กน้อยเป็นสัญลักษณ์ซื้อ |
| ของสีขาว/ดำล้วนในงานมงคล | โยงกับงานศพหรือความเศร้าในหลายบริบท | ใช้เป็นสีประกอบได้ แต่เลี่ยงแพ็กเกจขาวดำล้วน |
ต้องดูบริบท หรือให้เฉพาะคนสนิท
| ของที่ควรระวัง | เหตุผลทางวัฒนธรรมที่มักพูดถึง | ถ้าจำเป็นต้องให้ |
|---|---|---|
| รองเท้า | คำว่า 鞋 มีเสียงใกล้กับ 邪 ที่สื่อถึงสิ่งไม่ดีในบางความเชื่อ และบางคนยังตีความเชิงสัญลักษณ์ว่าเหมือนส่งให้อีกฝ่าย “เดินจากไป” | ให้เฉพาะเมื่ออีกฝ่ายขอหรือเป็นคนสนิทมาก |
| ร่ม | คำว่า 伞 พ้องเสียงกับ 散 ที่สื่อถึงการแยกจาก | เลี่ยงในความสัมพันธ์ที่ต้องการความราบรื่น |
| ลูกแพร์ | การแบ่ง 梨 อาจโยงกับ 分离 แปลว่าแยกจาก | อย่าให้เป็นของเยี่ยมบ้านหรือให้คู่รัก |
| ดอกไม้สีขาว/ดอกเบญจมาศ | ในหลายบริบทจีนอาจโยงกับงานศพหรือการไว้อาลัย | ถ้าจะให้ดอกไม้ ควรเลือกสีสดใสและดูบริบทก่อน |
| หมวกสีเขียว | 绿帽子 มีนัยลบเรื่องความสัมพันธ์ | เลี่ยงเป็นของขวัญ แม้จะเป็นแฟชั่นก็ตาม |
สีของแพ็กเกจสำคัญกว่าที่คิด
สีแดงและทองมักปลอดภัยในงานมงคล เพราะสื่อถึงความยินดี ความรุ่งเรือง และเทศกาล ส่วนสีขาวหรือดำอาจดูเรียบหรูในสายตาคนสมัยใหม่บางกลุ่ม แต่เมื่อเป็นของขวัญให้ผู้ใหญ่หรือในงานมงคล ควรเลี่ยงการใช้เป็นสีหลัก เพราะอาจโยงกับงานศพหรือความเศร้าได้
| สี | ความรู้สึกโดยทั่วไป | ใช้กับของขวัญอย่างไร |
|---|---|---|
| แดง | มงคล สดใส งานเทศกาล | เหมาะกับซองแดง กล่องของขวัญ ริบบิ้น |
| ทอง | ความมั่งคั่ง ความสำเร็จ ความเป็นทางการ | ใช้คู่กับแดงได้ดีในงานมงคล |
| เหลือง/ครีมอุ่น | สุภาพ อบอุ่น | ใช้กับชา ขนม หรือของฝากที่ต้องการความนุ่มนวล |
| ขาว | สะอาดในบางบริบท แต่โยงงานศพในบางวัฒนธรรมจีน | เลี่ยงเป็นสีหลักของแพ็กเกจให้ผู้ใหญ่ |
| ดำ | ทางการ แต่มีนัยหนัก/เศร้าได้ | ไม่ควรเป็นสีหลักของของขวัญมงคล |
| เขียว | ใช้ได้ในของทั่วไป แต่หมวกสีเขียวมีนัยไม่ดี | อย่าให้หมวกสีเขียวเป็นของขวัญ |
ทำไมหมวกสีเขียวถึงควรเลี่ยง
โดยเฉพาะ “หมวกสีเขียว” หรือ 绿帽子 ควรเลี่ยง เพราะในภาษาจีนมีสำนวน 戴绿帽子 ที่สื่อถึงการถูกคนรักนอกใจ แม้บางคนอาจมองเป็นเรื่องขำๆ แต่ไม่ใช่ของขวัญที่ปลอดภัยสำหรับผู้ใหญ่ ลูกค้า หรือคนที่ยังไม่สนิท
จำนวนและเลขที่ควรดู: 4, 6, 8, 9
เลขมีบทบาทมากในวัฒนธรรมจีน โดยเฉพาะเลข 4 ที่ควรเลี่ยง เพราะเสียง 四 sì ใกล้กับ 死 sǐ แปลว่าตาย ส่วนเลข 8 มักถูกมองว่ามงคลเพราะโยงกับความรุ่งเรือง เลข 6 สื่อถึงความราบรื่น และเลข 9 สื่อถึงความยาวนาน ถ้าไม่แน่ใจ ให้เลือกจำนวนคู่ที่ไม่ใช่ 4 จะปลอดภัยกว่า
| จำนวน/เลข | ความหมายที่มักพบ | คำแนะนำ |
|---|---|---|
| 4 | เสียง 四 sì ใกล้ 死 sǐ แปลว่าตาย | เลี่ยงจำนวน 4 หรือยอดเงินที่มี 4 เด่นๆ |
| 8 | เสียง 八 bā โยงกับ 发 fā ความรุ่งเรือง/ร่ำรวย | ใช้ได้ดีในยอดเงินหรือจำนวนของขวัญ |
| 6 | โยงกับความราบรื่น | เหมาะกับของเป็นชุดหรือจำนวนที่ดูมงคล |
| 9 | โยงกับความยาวนาน | ใช้กับความสัมพันธ์ งานแต่ง หรือคำอวยพรได้ |
| คู่ | สื่อถึงความสมบูรณ์และเป็นคู่ | ของบางอย่างให้เป็นคู่ได้ดี เช่น แก้วคู่หรือของใช้เป็นเซ็ต |
| เลขคี่ในงานมงคล | อาจไม่เหมาะในบางบริบท | ถ้าไม่แน่ใจ เลือกจำนวนคู่ที่ไม่ใช่ 4 |

ซองแดงให้ยังไงให้สุภาพ
ซองแดงหรือ 红包 ไม่ได้ใช้ทุกสถานการณ์ แต่สำคัญมากในเทศกาล งานแต่ง และการให้เด็กหรือผู้ใหญ่ในบางบริบท หลักพื้นฐานคือซองควรใหม่ สะอาด จำนวนเงินควรเหมาะกับความสัมพันธ์ และควรยื่นด้วยสองมือพร้อมคำอวยพร ไม่ควรทำเหมือนเป็นการโยนเงินหรือโชว์ยอดเงินเกินจำเป็น
| บริบท | มักให้ใคร | ข้อควรระวัง |
|---|---|---|
| ตรุษจีน | เด็ก คนที่อายุน้อยกว่า หรือผู้ใหญ่ในบางครอบครัว | จำนวนเงินขึ้นกับธรรมเนียมบ้าน อย่าโชว์ยอดเงินเกินจำเป็น |
| งานแต่ง | คู่บ่าวสาว | เลือกจำนวนที่เหมาะกับความสัมพันธ์และหลีกเลี่ยงเลข 4 |
| ธุรกิจ/ลูกค้า | ใช้ด้วยความระวังมาก | อาจดูไม่เหมาะหรือขัดกับนโยบายบริษัท ควรเลือกของขวัญสุภาพแทน |
| เรื่อง | ควรทำ | ควรเลี่ยง |
|---|---|---|
| ซอง | ใช้ซองแดงใหม่ สะอาด เรียบร้อย | ซองเก่า ยับ หรือสีขาว |
| ธนบัตร | ใช้ธนบัตรใหม่หรือสภาพดี | ธนบัตรยับมากหรือดูไม่ตั้งใจ |
| จำนวนเงิน | เลือกเลขคู่หรือเลขมงคลตามความสัมพันธ์ | เลข 4 หรือจำนวนที่ทำให้ผู้รับอึดอัด |
| มารยาท | ยื่นด้วยสองมือและพูดคำอวยพร | โยนให้หรือทำแบบเล่นเกินไป |
ของฝากจากไทยที่ให้คนจีนได้
ถ้าน้องๆ จะไปจีน ไต้หวัน หรือไปเยี่ยมครอบครัวเพื่อนจีน ของฝากจากไทยเป็นตัวเลือกที่ดี เพราะมีเรื่องเล่าและแสดงความตั้งใจ แต่ควรเลือกแพ็กเกจที่สุภาพ สะอาด พกพาง่าย และไม่มีกลิ่นแรงจนเกินไป
| ของฝากจากไทย | เหมาะไหม | หมายเหตุ |
|---|---|---|
| ชาไทย/กาแฟไทยแพ็กสวย | เหมาะ | เลือกแพ็กเกจสุภาพ ไม่หวานจัดเกินไป และมีฉลากชัดเจน |
| ขนมไทยแบบกล่อง | เหมาะ | เลือกแบบเก็บง่าย แบ่งกินได้ และไม่แตกหักง่าย |
| ผลไม้อบแห้ง | เหมาะ | แพ็กดี ดูสะอาด มีวันหมดอายุ |
| ยาดม/สมุนไพรไทย | พอได้ | ให้เพื่อนสนิทได้ แต่กับผู้ใหญ่หรือลูกค้าอาจดูส่วนตัวไป |
| ของที่มีกลิ่นแรงมาก | ควรระวัง | บางคนอาจไม่ชอบหรือพกพายาก โดยเฉพาะในที่ทำงาน |
เลือกของตามโอกาส
ของขวัญที่เหมาะต้องขึ้นกับโอกาสด้วย เยี่ยมบ้านไม่เหมือนงานแต่ง งานธุรกิจไม่เหมือนตรุษจีน และเยี่ยมคนป่วยก็ต้องระวังความหมายของของขวัญมากขึ้น หลักคืออย่าให้ของที่สร้างภาระหรือมีนัยไม่ดี และถ้าเป็นครั้งแรกให้เลือกของที่คนทั่วไปใช้ได้
| โอกาส | ตัวเลือกปลอดภัย | สิ่งที่ต้องระวัง |
|---|---|---|
| เยี่ยมบ้าน | ผลไม้เป็นชุด ชา ขนมกล่องสวย | อย่าไปมือเปล่าถ้าเป็นการเยี่ยมผู้ใหญ่ครั้งแรก |
| ตรุษจีน | ซองแดง ผลไม้ ขนมมงคล ชา | เลี่ยงของสีขาวดำ นาฬิกา ร่ม ลูกแพร์ |
| งานแต่ง | ซองแดงหรือของคู่ที่สุภาพ | หลีกเลี่ยงของแตกง่าย ของมีคม และเลข 4 |
| เยี่ยมคนป่วย | ผลไม้/ของบำรุงที่เหมาะกับสุขภาพ | เลี่ยงนาฬิกา ดอกไม้บางประเภท หรือของที่สื่อเศร้า |
| ธุรกิจ | ชา ของฝากคุณภาพดี ของที่มี packaging สุภาพ | อย่าให้ของส่วนตัวเกินไปหรือแพงจนกดดัน |
มารยาทตอนยื่นของขวัญ
นอกจากตัวของขวัญ วิธีให้ก็สำคัญ ควรยื่นด้วยสองมือ โดยเฉพาะเมื่อให้ผู้ใหญ่ ลูกค้า หรือคนที่เราเคารพ พูดคำอวยพรสั้นๆ และไม่ต้องเร่งให้อีกฝ่ายเปิดของทันที ในบางบริบทผู้รับอาจไม่เปิดต่อหน้าเพื่อรักษาหน้าของผู้ให้หรือเพื่อความสุภาพ ดังนั้นอย่ารีบตีความว่าเขาไม่ชอบ
ประโยคจีนสั้นๆ เวลายื่นของขวัญ
ถ้าพูดจีนได้นิดหน่อย การใช้ประโยคสั้นๆ จะช่วยให้บรรยากาศดีขึ้นมาก ไม่ต้องพูดยาว แค่บอกว่าเป็นของเล็กน้อย หวังว่าจะชอบ และอวยพรให้เหมาะกับโอกาสก็พอ
| จีน | แปลไทย | ใช้เมื่อไหร่ |
|---|---|---|
| 这是给您的一点小礼物。 | นี่เป็นของขวัญเล็กๆ น้อยๆ สำหรับคุณ | ยื่นของให้ผู้ใหญ่/ลูกค้า |
| 希望您喜欢。 | หวังว่าคุณจะชอบ | พูดหลังยื่นของ |
| 祝您身体健康。 | ขอให้สุขภาพแข็งแรง | ให้ผู้ใหญ่ |
| 祝你新年快乐。 | สุขสันต์ปีใหม่ | ตรุษจีน/ปีใหม่ |
| 祝你们百年好合。 | ขอให้ครองคู่กันยาวนาน | งานแต่ง |
| 不用太客气。 | ไม่ต้องเกรงใจมาก | ตอบเมื่ออีกฝ่ายเกรงใจ |
ของขวัญธุรกิจ: อย่าให้แพงจนกดดัน
ในบริบทธุรกิจ ของขวัญควรสุภาพและมีระดับ แต่ไม่ควรแพงจนอีกฝ่ายรู้สึกว่ามีภาระต้องตอบแทนหรืออาจดูไม่เหมาะสม เลือกของที่มีคุณภาพ เช่น ชา ของฝากที่บรรจุดี หรือของใช้สำนักงานที่ไม่ส่วนตัวเกินไป และควรตรวจนโยบายของบริษัทหรือหน่วยงานด้วย โดยเฉพาะถ้าเกี่ยวข้องกับลูกค้า หน่วยงานรัฐ หรือ partner ทางธุรกิจ
ถ้าเป็นเพื่อนสนิทหรือคนรุ่นใหม่ ยังต้องถือไหม
คนรุ่นใหม่ในเมืองใหญ่อาจไม่ได้ถือทุกข้อเข้มเท่ารุ่นผู้ใหญ่ บางคนอาจไม่ได้คิดมากเรื่องรองเท้า นาฬิกา หรือสีของแพ็กเกจ แต่ถ้าน้องๆ ยังไม่รู้ระดับความสบายใจของอีกฝ่าย การเลือกของที่ปลอดภัยไว้ก่อนดีกว่า โดยเฉพาะเมื่อต้องให้ครอบครัวของเพื่อนหรือผู้ใหญ่ครั้งแรก
ข้อผิดพลาดที่เจอบ่อย
ข้อผิดพลาดส่วนใหญ่เกิดจากคิดว่า “ของดี” เท่ากับ “ของเหมาะ” เสมอ ทั้งที่จริงแล้วของขวัญควรเหมาะกับคน ความสัมพันธ์ และโอกาสมากกว่า ของราคาแพงมากอาจทำให้ผู้รับลำบากใจ ของใช้ส่วนตัวมากเกินไปอาจดูไม่เหมาะ และของที่มีเสียงพ้องไม่ดีอาจทำให้บรรยากาศแปลกได้
| ข้อผิดพลาด | ทำไมไม่ดี | แก้ยังไง |
|---|---|---|
| ซื้อของแพงเกินความสัมพันธ์ | ผู้รับอาจรู้สึกติดหนี้หรือเกรงใจ | เลือกของคุณภาพดีแต่ไม่กดดัน |
| แพ็กของด้วยสีขาวดำล้วน | อาจโยงกับงานศพหรือความเศร้า | ใช้แดง ทอง หรือโทนอุ่นเป็นหลัก |
| ให้ของต้องห้ามเพราะคิดว่าเป็นของใช้ดี | ผู้รับบางคนอาจรู้สึกไม่สบายใจ | เช็กความหมายก่อน โดยเฉพาะนาฬิกา รองเท้า ร่ม ของมีคม |
| ยื่นของมือเดียวแบบรีบๆ | ดูไม่ใส่ใจในบริบทสุภาพ | ใช้สองมือและพูดคำอวยพรสั้นๆ |
| เปิดของทันทีโดยไม่ดูบรรยากาศ | บางบริบทการไม่เปิดทันทีเป็นมารยาทเพื่อไม่ให้ผู้ให้เสียหน้า | สังเกตเจ้าบ้านหรือถามอย่างสุภาพ |
ลิงก์อ่านต่อใน Tenttulip
- สีมงคลจีนกับไทยต่างกันยังไง
- 成语 คืออะไร: ทำไมสำนวนจีน 4 ตัวอักษรถึงจำยาก
- ชาจีนมีกี่แบบ: คู่มือเริ่มต้นสำหรับคนอยากรู้จักชา
- สถาปัตยกรรมจีนเบื้องต้น: ประตูแดง หลังคาโค้ง และลานบ้าน
คำถามที่พบบ่อย
ให้นาฬิกาข้อมือคนจีนได้ไหม
ถ้าเป็นคนสนิทและอีกฝ่ายอยากได้จริงอาจไม่เป็นปัญหา แต่ถ้าเป็นผู้ใหญ่ ลูกค้า หรือคนที่ยังไม่สนิท ควรเลี่ยง เพราะการให้นาฬิกาโยงกับเสียงพ้องที่ไม่เป็นมงคลในวัฒนธรรมจีน
ทำไมไม่ควรให้รองเท้า
บางความเชื่อมองว่าการให้รองเท้าสื่อถึงการเดินจากไป หรือมีเสียง/ความหมายแฝงที่ไม่ดี จึงไม่ใช่ตัวเลือกปลอดภัยสำหรับความสัมพันธ์ที่ยังไม่สนิท
ซองแดงต้องใส่เงินเท่าไหร่
ไม่มีเลขเดียวที่ถูกทุกสถานการณ์ ขึ้นกับความสัมพันธ์ โอกาส และฐานะของผู้ให้ หลักพื้นฐานคือเลือกจำนวนที่เหมาะสม ไม่ทำให้อีกฝ่ายกดดัน และเลี่ยงเลข 4
ใช้กระดาษห่อของขวัญสีขาวได้ไหม
ถ้าเป็นดีไซน์ร่วมสมัยอาจไม่ผิดเสมอไป แต่สำหรับงานมงคลหรือให้ผู้ใหญ่ ควรเลือกสีแดง ทอง หรือโทนอุ่นจะปลอดภัยกว่า
ถ้าไม่รู้ว่าอีกฝ่ายถือมากแค่ไหน ควรซื้ออะไร
ชา ผลไม้เป็นชุด ขนมกล่องสวย หรือของฝากจากไทยที่แพ็กสุภาพเป็นตัวเลือกปลอดภัย เพราะไม่ส่วนตัวเกินไป ใช้ได้จริง และมีนัยบวกมากกว่าของเสี่ยงอย่างนาฬิกา รองเท้า หรือร่ม
ให้ของขวัญคนจีนต้องยื่นด้วยสองมือไหม
ควรยื่นด้วยสองมือ โดยเฉพาะเมื่อให้ผู้ใหญ่ ลูกค้า หรือคนที่เราเคารพ เพราะเป็นท่าทีที่สุภาพและแสดงความตั้งใจ ถ้าเป็นเพื่อนสนิทมากอาจไม่ต้องเป็นทางการเท่าเดิม แต่การยื่นสองมือยังถือว่าปลอดภัยและดูดี
คนจีนเปิดของขวัญต่อหน้าผู้ให้ไหม
ไม่จำเป็นเสมอไป บางคนอาจไม่เปิดทันทีเพื่อรักษามารยาทหรือไม่ทำให้ผู้ให้เสียหน้า ดังนั้นไม่ควรเร่งให้อีกฝ่ายเปิดของทันที ถ้าเขายังไม่เปิด ไม่ได้แปลว่าไม่ชอบของขวัญเสมอไป






