คำศัพท์จีน
深
ตัวเต็ม: 深
อ่านว่า: เชิน
ความหมาย: ลึก; สีเข้ม; ดึกหรือเลยเวลาไปมาก; ลึกซึ้ง รุนแรง หรืออยู่ในระดับมากตามบริบท
ชนิดคำ: คำคุณศัพท์ (adj.) / หน่วยคำขยายระดับและสภาพ (bound morpheme/attr.)
ระดับ: HSK 3
ความหมายหลัก
深 มีความหมายพื้นฐานว่า ‘ลึก’ ใช้กับระยะจากผิวลงไปหรือจากปากเข้าไป เช่น 河很深、井很深、深水区 และถามระดับได้ด้วย 多深 ‘ลึกเท่าไร’。เมื่อเป็นภาคแสดงของคำนาม มักใช้ 很、比较、太 หรือ 不 เช่น 水很深，不ใช่ *水深 ในบทสนทนาทั่วไปที่ต้องการบอกระดับเฉย ๆ แม้รูป 水深 จะพบได้ในภาษาเขียน ป้าย หรือคำประสม。คำตรงข้ามทางกายภาพคือ 浅 ‘ตื้น’。
ตำแหน่งและสถานการณ์ที่ใช้
深 ยังขยายสีเพื่อหมายถึง ‘เข้ม’ เช่น 深蓝色、深红色 ตรงข้ามกับ 浅色 ‘สีอ่อน’ และใช้กับเวลาใน 夜深了 เพื่อบอกว่าดึกมากแล้ว。ในความหมายนามธรรม 深 บอกระดับที่ลึกหรือมาก เช่น 印象很深、感情很深、影响很深 หรือ 理解得很深 แต่การจับคู่ต้องเป็นวลีที่ภาษาจีนใช้จริง ไม่ควรนำ 深 ไปวางหน้าคำนามทุกคำเพียงเพราะภาษาไทยใช้คำว่า ‘ลึก’ หรือ ‘มาก’。
คำที่มักใช้ร่วมกัน
วลีที่ควรจำเป็นก้อน ได้แก่ 深水、深蓝色、夜深了、印象很深、感情很深 และ 深呼吸。深呼吸 เป็นกริยาวลี ‘หายใจลึก’ โดย 深 ขยายลักษณะการหายใจ ส่วน 留下很深的印象 เป็นโครงสร้างใช้บ่อยเพื่อบอกความประทับใจที่จำได้ชัด。กลุ่ม 深山、深夜、深处 ใช้ 深 บอกบริเวณที่เข้าไปไกลหรือช่วงเวลาที่ล่วงลึก และมีน้ำเสียงเป็นคำประสมมากกว่าคุณศัพท์อิสระ。
เปรียบเทียบคำใกล้เคียง
深 ต่างจาก 深入 และ 深刻。深 เป็นคำคุณศัพท์พื้นฐาน บอกความลึก สีเข้ม เวลาดึก หรือระดับมาก; 深入 เป็นกริยา ‘ลงลึก/เข้าไปข้างใน’ และเป็นคำขยายใน 深入了解、深入研究; 深刻 เน้นว่าความคิด ความเข้าใจ บทเรียน หรือความประทับใจมีแก่นและส่งผลลึก เช่น 深刻的教训。พูด 印象很深 และ 印象很深刻 ได้ แต่ 深刻 ไม่ใช้บอกว่าแม่น้ำลึกหรือสีเข้ม ส่วน 深入 ไม่ใช้เป็นภาคแสดงแทน 水很深。
การออกเสียงและข้อควรระวัง
พินอินคือ shēn เสียงหนึ่ง และตัวเต็มเหมือนตัวย่อคือ 深; คำอ่านไทยคือ ‘เชิน’。หน้านี้เก็บเฉพาะกลุ่มความหมายหลักที่ผู้เรียนพบจริง ได้แก่ ความลึกทางกายภาพ สีเข้ม เวลาดึก และระดับนามธรรม ไม่ควรเดาความหมายจาก 深 เพียงตัวเดียวในคำประสมเฉพาะ เช่น 深造、深奥 หรือ 深情 เพราะแต่ละคำมีขอบเขตและหน้าที่ของตนเอง。ระวังตำแหน่ง 的: 深蓝色 ไม่เติม 的 แต่ 很深的印象 ต้องใช้ 的 เมื่อวลีระดับขยายคำนาม。
รูปแบบที่ใช้บ่อย
- สถานที่/น้ำ + 很深
- 多深
- 深 + สี
- 夜 + 深 + 了
- 印象/感情 + 很深
- 留下 + 很深的 + 印象
- 深 + 呼吸/水/夜
เวลาฝึกคำนี้ ควรอ่านทั้งคำเดี่ยว วลี และประโยคเต็ม แล้วลองเปลี่ยนประธาน กรรม เวลา หรือสถานการณ์ด้วยตนเอง การจำเป็นก้อนภาษาช่วยให้เห็นหน้าที่ทางไวยากรณ์และขอบเขตความหมายจริง โดยไม่ยึดคำแปลไทยคำเดียวไปใช้กับทุกบริบท
สรุปก่อนใช้
深 มีหลายกลุ่มความหมาย แต่ต้องดูคำนามที่จับคู่ ไม่ควรขยายความไปทุกความหมายของคำว่า ‘ลึก’ ในภาษาไทย
深、深入 และ 深刻 ทำหน้าที่ต่างกันและใช้แทนกันไม่ได้
深色 คือสีเข้ม ส่วน 浅色 คือสีอ่อน; 深 ไม่ได้หมายถึงสีมืดทุกบริบท
เมื่อวลี 很深 ขยายคำนามต้องใช้ 的 เช่น 很深的印象
ลำดับขีด
คำประสมที่พบบ่อย
很深 (hěn shēn): ลึกมาก
深水 (shēnshuǐ): น้ำลึก
深蓝色 (shēnlánsè): สีน้ำเงินเข้ม
夜深了 (yè shēn le): ดึกมากแล้ว
印象很深 (yìnxiàng hěn shēn): ประทับใจอย่างลึกซึ้ง
感情很深 (gǎnqíng hěn shēn): มีความผูกพันลึกซึ้ง
深呼吸 (shēn hūxī): หายใจลึก ๆ
ตัวอย่างการใช้
这条河很深，千万别下水。
Zhè tiáo hé hěn shēn, qiānwàn bié xià shuǐ.
แม่น้ำสายนี้ลึกมาก อย่าลงน้ำเด็ดขาด
船已经开到了深水区。
Chuán yǐjīng kāi dào le shēnshuǐqū.
เรือแล่นเข้าสู่เขตน้ำลึกแล้ว
她今天穿了一件深蓝色的外套。
Tā jīntiān chuān le yí jiàn shēnlánsè de wàitào.
วันนี้เธอสวมเสื้อคลุมสีน้ำเงินเข้ม
夜已经深了，你早点儿休息吧。
Yè yǐjīng shēn le, nǐ zǎodiǎnr xiūxi ba.
ดึกมากแล้ว คุณพักผ่อนเร็วหน่อยเถอะ
这次旅行给我留下了很深的印象。
Zhè cì lǚxíng gěi wǒ liúxià le hěn shēn de yìnxiàng.
การเดินทางครั้งนี้ทิ้งความประทับใจลึกซึ้งไว้กับฉัน
他们认识多年，感情很深。
Tāmen rènshi duō nián, gǎnqíng hěn shēn.
พวกเขารู้จักกันมาหลายปีจึงมีความผูกพันลึกซึ้ง
紧张的时候先做几次深呼吸。
Jǐnzhāng de shíhou xiān zuò jǐ cì shēn hūxī.
เวลาตื่นเต้นให้หายใจลึก ๆ สักสองสามครั้งก่อน
A: 这个游泳池深不深？
Zhège yóuyǒngchí shēn bu shēn?
สระว่ายน้ำนี้ลึกไหม
B: 那边比较深，你在浅水区游吧。
Nàbian bǐjiào shēn, nǐ zài qiǎnshuǐqū yóu ba.
ฝั่งนั้นค่อนข้างลึก คุณว่ายในเขตน้ำตื้นเถอะ
ทบทวนคำศัพท์ HSK ต่อ
น้องๆ สามารถกลับไปดูเครื่องมือฝึกคำศัพท์ได้ที่ HSK Tools Hub หรือดูแนวทางเลือกระดับได้ที่ HSK Level Guide