性别

ความหมายหลัก

性别 เป็นคำนามทั่วไปสำหรับเพศหรือหมวดเพศ ใช้ในแบบฟอร์ม งานสำรวจ การศึกษา การแพทย์ และการสนทนาทางสังคม ความหมายที่เจาะจงขึ้นอยู่กับบริบท: เอกสารบางชนิดอาจถามข้อมูลที่บันทึกไว้ตามระบบราชการ บริบทการแพทย์อาจสนใจลักษณะทางชีววิทยาที่เกี่ยวข้องกับการดูแล ส่วนการอภิปรายทางสังคมอาจพูดถึงบทบาทหรืออัตลักษณ์ ผู้เรียนจึงควรอ่านคำขยายและวัตถุประสงค์ของข้อความ ไม่ตีความ 性别 ว่าอ้างถึงมิติเดียวในทุกสถานการณ์ และใช้ภาษากลางที่ให้เกียรติเมื่อกล่าวถึงบุคคลจริง

ตำแหน่งและสถานการณ์ที่ใช้

性别 มักเป็นกรรมของ 填写、注明、登记、询问 หรือ 选择 เช่น 填写性别 และวางหน้าคำนามเพื่อขยายขอบเขตได้ เช่น 性别差异、性别角色、性别观念 เมื่อบอกว่ากลุ่มมีเพศต่างกันใช้ 不同性别的人 หรือ 不同性别的参与者 หากต้องการถามในบทสนทนาทั่วไป ควรพิจารณาก่อนว่าข้อมูลนี้จำเป็นต่อเรื่องที่กำลังทำหรือไม่ เพราะประโยคที่ถูกไวยากรณ์อาจไม่เหมาะในทุกสถานการณ์ ส่วนข้อความทางการควรยึดคำและตัวเลือกที่แบบฟอร์มหรือหน่วยงานนั้นกำหนด

คำที่มักใช้ร่วมกัน

性别差异 กล่าวถึงความแตกต่างที่กำลังศึกษาโดยยังไม่บอกสาเหตุ; 性别平等 เน้นการเข้าถึง สิทธิ หรือการปฏิบัติอย่างเท่าเทียม; 性别角色 คือความคาดหวังหรือบทบาทที่เชื่อมกับเพศในสังคม; 生理性别 ใช้เมื่อจำเป็นต้องเน้นมิติทางชีววิทยา; 社会性别 เน้นมิติที่เกิดจากสังคมและวัฒนธรรม; 不同性别 เป็นคำบรรยายกลางว่ามีมากกว่าหนึ่งหมวด; 填写性别 เป็นคำสั่งในงานเอกสาร วลีเหล่านี้มี 性别 ร่วมกันแต่ขอบเขตไม่เหมือนกัน

เปรียบเทียบคำใกล้เคียง

性别 ต่างจาก 性、性格 และ 性质。性 เป็นอักษรเดี่ยวที่ใช้เรื่องเพศได้ แต่ยังเป็นปัจจัยท้ายคำเพื่อสร้างความหมายว่า ‘ความเป็น…’ และอยู่ในคำเกี่ยวกับธรรมชาติหรือนิสัย; 性格 คือบุคลิกหรือลักษณะนิสัยของคน; 性质 คือธรรมชาติหรือคุณสมบัติพื้นฐานของเรื่องหนึ่ง ส่วน 生理性别 กับ 性别认同 เป็นคำเจาะจงคนละมิติ จึงไม่ควรแทนกันอัตโนมัติ หากต้นฉบับเขียนเพียง 性别 ให้แปลเป็น ‘เพศ’ อย่างเป็นกลาง แล้วอาศัยบริบทอธิบายว่ากำลังเก็บหรืออภิปรายข้อมูลแบบใด

การออกเสียงและข้อควรระวัง

พินอิน xìngbié ประกอบด้วย 性 xìng เสียงสี่ และ 别 bié เสียงสอง คำอ่านไทยคือ ‘ซิ่งเปี๋ย’ ตัวเต็มเขียน 性別 ระวัง 别 ในคำนี้อ่าน bié ไม่ใช่ biè และคำนี้เป็นคำนาม ไม่ใช้เดี่ยวเป็นคำคุณศัพท์โดยไม่เชื่อมด้วย 的 เช่น 性别不同 หรือ 不同性别的学生 ใช้ได้ การพูดเรื่องเพศควรเลือกถ้อยคำตามบริบทจริง หลีกเลี่ยงการอนุมานข้อมูลส่วนบุคคลจากชื่อ รูปลักษณ์ หรือบทบาท และไม่ควรนำคำอธิบายศัพท์ทั่วไปไปแทนคำจำกัดความเฉพาะของกฎหมาย การแพทย์ หรือแบบฟอร์มแต่ละแห่ง

รูปแบบที่ใช้บ่อย

• 填写/注明 + 性别
• 性别 + 差异/角色/观念
• 不同性别的 + คน
• 按性别 + 分类/统计
• 与性别有关的 + ข้อมูล
• 性别 + 不同/相同
• 年龄和性别 + กริยา

เวลาฝึกคำนี้ ควรอ่านทั้งคำเดี่ยว วลี และประโยคเต็ม แล้วลองเปลี่ยนประธาน กรรม เวลา หรือสถานการณ์ด้วยตนเอง การจำเป็นก้อนภาษาช่วยให้เห็นหน้าที่ทางไวยากรณ์และขอบเขตความหมายจริง โดยไม่ยึดคำแปลไทยคำเดียวไปใช้กับทุกบริบท

สรุปก่อนใช้

性别 เป็นคำกลาง แต่ขอบเขตเฉพาะต้องอ่านจากบริบท

ไม่ควรใช้ 性别、性格 และ 性质 แทนกัน

คำศัพท์ทั่วไปไม่แทนคำจำกัดความเฉพาะของเอกสาร กฎหมาย หรือการแพทย์

พินอิน xìngbié คำอ่านไทย ซิ่งเปี๋ย ตัวเต็ม 性別

ลำดับขีด