คำศัพท์จีน
建立

ตัวเต็ม: 建立
อ่านว่า: เจี้ยนลี่
ความหมาย: ก่อตั้ง จัดตั้ง หรือสร้างขึ้นอย่างเป็นระบบ โดยเฉพาะความสัมพันธ์ องค์กร ระบบ กฎ หรือความเชื่อมั่น
ชนิดคำ: คำกริยา (v.)
ระดับ: HSK 3
ความหมายและวิธีใช้
建立 คือการก่อตั้ง จัดตั้ง หรือสร้างบางสิ่งขึ้นอย่างมีแบบแผน โดยเฉพาะสิ่งนามธรรมและสิ่งเชิงสถาบัน เช่น 关系 ความสัมพันธ์、制度 ระบบ、信心 ความมั่นใจ、联系 การติดต่อ และ 组织 องค์กร จึงมักแปลว่า ‘จัดตั้ง’ หรือ ‘สร้าง’ แต่ไม่ใช่คำหลักสำหรับการก่อสร้างอาคารด้วยวัสดุ。
โครงสร้างที่พบบ่อยคือ 建立 + คำนาม เช่น 建立关系、建立制度 และ 建立信心; เมื่อเกิดผลแล้วใช้ 建立了 + กรรม หรือ 建立起 + กรรม เช่น 建立起信任。起 ใน 建立起 เน้นว่ากระบวนการทำให้สิ่งนั้นเกิดขึ้นสำเร็จและมักเหมาะกับความสัมพันธ์ ความเชื่อใจ หรือความมั่นใจที่ต้องใช้เวลา。
แยก 建 / 建成 / 建立 ตามแกน ‘กระบวนการ-ผลเสร็จ-การก่อตั้ง’: 建学校 คือสร้างโรงเรียน, 学校建成了 คือโรงเรียนสร้างเสร็จ, 建立学校制度 คือจัดตั้งระบบโรงเรียน。建立 จึงใช้กับสิ่งที่เป็นนามธรรม องค์กร หรือระบบเป็นหลัก แม้บางครั้งพูด 建立中心 ได้เมื่อเน้นการจัดตั้งหน่วยงาน ไม่ใช่การสร้างตัวอาคาร。
建立 ต่างจาก 建造 และ 建设 อย่างชัดเจน。建造 เน้นงานก่อสร้างทางกายภาพ เช่น 建造一座桥; 建设 ใช้กว้างกับการพัฒนาและการก่อสร้างสาธารณะ เช่น 城市建设; 建立 เน้นสร้างความสัมพันธ์ กฎ ระบบ หรือฐานงานร่วมกัน เช่น 建立合作关系。เลือกตามกรรมจะช่วยหลีกเลี่ยง *建立大桥 และ *建造信任。
พินอินคือ jiànlì: 建 jiàn เสียงสี่, 立 lì เสียงสี่ และตัวเต็มเขียน 建立 เหมือนเดิม อย่าสับสน 建立 กับ 成立 chénglì।成立 มักบอกว่าองค์กรหรือหน่วยงาน ‘ก่อตั้งขึ้นแล้ว’ ในลักษณะประกาศผล ส่วน 建立 เน้นการกระทำจัดตั้งและตามด้วยกรรมได้ชัดเจน เช่น 建立新制度。
รูปแบบที่ใช้บ่อย
- 建立 + 关系/制度/信心
- 建立 + 合作/联系
- 建立了 + องค์กร/ระบบ
- 建立起 + 信任/信心
- 帮助 + คน + 建立 + 信心
- 先建立 + A,再 + กริยา + B
- 在 + เวลา + 建立 + องค์กร
การฝึกคำนี้ควรอ่านทั้งคำเดี่ยวและตัวอย่างเต็มประโยค เพื่อสังเกตตำแหน่งในประโยค คำที่มักใช้ร่วมกัน และน้ำเสียงที่ต่างกันตามบริบท
ข้อแตกต่างและข้อควรระวัง
建立ใช้กับสิ่งนามธรรม ระบบ ความสัมพันธ์ หรือหน่วยงาน; อาคารใช้ 建 หรือ 建造
建成หมายถึงสร้างเสร็จ ส่วน建立หมายถึงก่อตั้งขึ้น
建立中心 อาจหมายถึงจัดตั้งศูนย์งาน ไม่ได้ยืนยันว่าตัวอาคารก่อสร้างเสร็จ
立 ใน 建立 อ่าน lì ไม่ใช่ lìe
ลำดับขีด


คำประสมที่พบบ่อย
建立关系 (jiànlì guānxì): สร้างความสัมพันธ์
建立合作关系 (jiànlì hézuò guānxì): สร้างความสัมพันธ์ความร่วมมือ
建立制度 (jiànlì zhìdù): จัดตั้งระบบ/กฎ
建立信心 (jiànlì xìnxīn): สร้างความมั่นใจ
建立联系 (jiànlì liánxì): สร้างการติดต่อ
建立服务中心 (jiànlì fúwù zhōngxīn): จัดตั้งศูนย์บริการ
建立起来 (jiànlì qǐlai): จัดตั้งขึ้นมา
ตัวอย่างการใช้
两所学校建立了合作关系。
Liǎng suǒ xuéxiào jiànlì le hézuò guānxì.
โรงเรียนสองแห่งสร้างความสัมพันธ์ความร่วมมือแล้ว
我们要建立一个更公平的制度。
Wǒmen yào jiànlì yí ge gèng gōngpíng de zhìdù.
เราต้องจัดตั้งระบบที่เป็นธรรมกว่า
老师帮助学生建立学习信心。
Lǎoshī bāngzhù xuéshēng jiànlì xuéxí xìnxīn.
ครูช่วยให้นักเรียนสร้างความมั่นใจในการเรียน
公司已经建立了客户服务中心。
Gōngsī yǐjīng jiànlì le kèhù fúwù zhōngxīn.
บริษัทได้จัดตั้งศูนย์บริการลูกค้าแล้ว
先建立联系,再讨论合作。
Xiān jiànlì liánxì, zài tǎolùn hézuò.
สร้างการติดต่อก่อน แล้วค่อยหารือความร่วมมือ
他们花了很长时间才建立起信任。
Tāmen huā le hěn cháng shíjiān cái jiànlì qǐ xìnrèn.
พวกเขาใช้เวลานานกว่าจะสร้างความไว้วางใจขึ้นได้
这个组织是在十年前建立的。
Zhège zǔzhī shì zài shí nián qián jiànlì de.
องค์กรนี้ก่อตั้งขึ้นเมื่อสิบปีก่อน
A: 你们怎么认识这家公司的?
Nǐmen zěnme rènshi zhè jiā gōngsī de?
พวกคุณรู้จักบริษัทนี้ได้อย่างไร
B: 我们先建立了联系,后来开始合作。
Wǒmen xiān jiànlì le liánxì, hòulái kāishǐ hézuò.
เราเริ่มจากสร้างการติดต่อ แล้วภายหลังจึงร่วมมือกัน
ทบทวนคำศัพท์ HSK ต่อ
น้องๆ สามารถกลับไปดูเครื่องมือฝึกคำศัพท์ได้ที่ HSK Tools Hub หรือดูแนวทางเลือกระดับได้ที่ HSK Level Guide