失去

ความหมายหลัก

失去 เป็นคำกริยาสกรรม หมายถึงสิ่งที่เคยมี เคยควบคุม เคยรักษาไว้ หรือเคยได้รับความสัมพันธ์นั้นไม่มีอยู่กับประธานอีกต่อไป ต้องมีกรรมที่ระบุว่าสูญเสียอะไร เช่น 失去机会、失去信心、失去工作、失去控制。กรรมอาจเป็นรูปธรรม บุคคล ความสัมพันธ์ ความสามารถ คุณสมบัติ สถานะ หรือแนวคิดนามธรรมได้。หากบริบทละกรรมไว้ ผู้ฟังต้องรู้ชัดอยู่แล้ว แต่สำหรับผู้เรียนควรฝึกพร้อมกรรมเสมอ เพราะ *我失去了 แบบไม่มีบริบทฟังไม่สมบูรณ์。

ตำแหน่งและสถานการณ์ที่ใช้

โครงสร้างพื้นฐานคือ ประธาน + 失去 + กรรม และรูปอดีตหรือการเปลี่ยนสภาพมักใช้ 失去了 + กรรม。ใช้ 会/可能/不想 + 失去 เพื่อพูดถึงความเสี่ยงหรือความตั้งใจไม่ให้สูญเสีย และใช้ 让/使 + คน + 失去 + สิ่ง เพื่อบอกสาเหตุ เช่น 失败让他失去信心。ในรูป A 失去了意义 ประธาน A ไม่ได้ทำของหาย แต่คุณสมบัติ ‘ความหมาย’ หมดไปจาก A จึงแปลไทยว่า ‘หมดความหมาย’ ได้เป็นธรรมชาติ。

คำที่มักใช้ร่วมกัน

วลีที่ควรจำ ได้แก่ 失去机会、失去信心、失去联系、失去控制、失去生命、失去工作 และ 失去意义。失去联系 หมายถึงไม่ได้ติดต่อหรือไม่สามารถติดต่อกันได้ มิใช่ทำสิ่งของชื่อ 联系 หาย; 失去控制 ใช้กับรถ เครื่องจักร สถานการณ์ อารมณ์ หรือระบบที่ไม่อยู่ในการควบคุม; 失去生命 เป็นสำนวนทางการหรือสุภาพสำหรับเสียชีวิต; 失去工作 อาจเกิดจากถูกเลิกจ้างหรือเหตุอื่น จึงไม่จำเป็นต้องเท่ากับ 被开除 ‘ถูกไล่ออก’。

เปรียบเทียบคำใกล้เคียง

失去 ต่างจาก 丢、丢失 และ 失掉。丢 เป็นภาษาพูด ใช้กับทำสิ่งของหาย ทิ้ง หรือเสียบางอย่าง เช่น 丢了钥匙、丢脸; 丢失 ค่อนข้างเป็นทางการและเน้นสิ่งของหรือเอกสารสูญหาย เช่น 身份证丢失; 失掉 ใกล้ 失去 แต่พบไม่กว้างเท่าและบางบริบทมีน้ำเสียงสูญเสียสถานะหรือคุณสมบัติ。失去 ครอบคลุมนามธรรมและสิ่งสำคัญระยะยาวได้ดี เช่น 失去耐心、失去自由 จึงไม่ใช้ 丢 แทนได้ทุกครั้ง แม้คำแปลไทยจะเป็น ‘เสีย/หาย’ เหมือนกัน。

การออกเสียงและข้อควรระวัง

พินอินคือ shīqù: 失 shī เสียงหนึ่ง และ 去 qù เสียงสี่; ตัวเต็มเหมือนตัวย่อคือ 失去 และคำอ่านไทยคือ ‘ชือชวี่’ ตามรูปแบบเสียง sh- ที่ใช้ในชุดนี้。คำนี้ต้องมีกรรมหรือมีกรรมที่ละได้จากบริบทอย่างชัดเจน และไม่ควรสับสนกับ 失败 ‘ล้มเหลว’ ซึ่งบอกว่าการกระทำไม่สำเร็จ ไม่ได้บอกว่าสูญเสียสิ่งใด。ระวังคำแปล: 失去生命 คือเสียชีวิต, 失去意义 คือหมดความหมาย และ 失去控制 คือเสียการควบคุม ไม่จำเป็นต้องแปลด้วยคำไทยเดียวกันทุกวลี。

รูปแบบที่ใช้บ่อย

• ประธาน + 失去 + กรรม
• ประธาน + 失去了 + กรรม
• 会/可能 + 失去 + กรรม
• 不想/不能 + 失去 + กรรม
• 让/使 + คน + 失去 + สิ่ง
• 在 + เหตุการณ์ + 中失去 + สิ่ง
• สิ่ง/การกระทำ + 失去意义

เวลาฝึกคำนี้ ควรอ่านทั้งคำเดี่ยว วลี และประโยคเต็ม แล้วลองเปลี่ยนประธาน กรรม เวลา หรือสถานการณ์ด้วยตนเอง การจำเป็นก้อนภาษาช่วยให้เห็นหน้าที่ทางไวยากรณ์และขอบเขตความหมายจริง โดยไม่ยึดคำแปลไทยคำเดียวไปใช้กับทุกบริบท

สรุปก่อนใช้

失去 เป็นกริยาสกรรม ต้องระบุกรรมหรือมีกรรมที่เข้าใจได้ชัดจากบริบท

丢 มักใช้กับสิ่งของในภาษาพูด และ 丢失 มักเน้นสิ่งของหรือเอกสารสูญหาย

失去生命、失去意义 และ 失去控制 ต้องแปลตามวลี ไม่ควรยึดคำไทยเดียว

失去 ไม่เท่ากับ 失败; คำแรกคือสูญเสียสิ่งหนึ่ง ส่วนคำหลังคือทำไม่สำเร็จ

ลำดับขีด