คำศัพท์จีน
千万
ตัวเต็ม: 千萬
อ่านว่า: เชียนวั่น
ความหมาย: สิบล้าน; และคำวิเศษณ์เน้นย้ำว่า ‘อย่างเด็ดขาด/เป็นอันขาด’ ในรูป เช่น 千万要、千万别
ชนิดคำ: คำบอกจำนวน (num.) / คำวิเศษณ์ (adv.)
ระดับ: HSK 3
ความหมายหลัก
千万 มีสองแกนที่ต้องแยกก่อนใช้ แกนแรกเป็นจำนวน ‘สิบล้าน’ เกิดจาก 千 หนึ่งพัน กับ 万 หนึ่งหมื่น เช่น 一千万人民币 คือสิบล้านหยวน และ可以用在金额、人数、数量。ในความหมายจำนวน มันทำหน้าที่เหมือนตัวเลข จึงมักมี 一、几、上 หรือจำนวนอื่นนำหน้า และต้องดูหน่วยท้ายว่าเป็นเงิน คน หรือสิ่งของ ไม่ได้มีน้ำเสียงสั่งหรือเตือนในตัวเอง。
ตำแหน่งและสถานการณ์ที่ใช้
แกนที่สองเป็นคำวิเศษณ์สำหรับเน้นคำขอ คำเตือน หรือข้อห้ามอย่างหนัก มักวางหน้ากริยาหรือวลีคำกริยา เช่น 千万要记得、千万别迟到、千万不要碰。ไทยมักแปลว่า ‘ต้อง…เป็นอันขาด’ ‘อย่า…เด็ดขาด’ หรือ ‘อย่างยิ่ง’ ผู้พูดใช้เมื่อเห็นว่าเรื่องนั้นสำคัญและไม่อยากให้ผู้ฟังละเลย จึงไม่ใช่คำสุภาพกลาง ๆ สำหรับทุกประโยค。
คำที่มักใช้ร่วมกัน
รูปที่ควรจำเป็นก้อนคือ 千万要、千万别、千万不要、千万小心 และ 千万注意。千万别 กับ 千万不要 มีความหมายห้ามใกล้กัน โดย 别 กระชับและพบมากในภาษาพูด ส่วน 不要 วางกับกริยาหรือวลีที่ยาวได้เป็นธรรมชาติ。เมื่อใช้เพื่อเตือนความปลอดภัย เช่น 千万注意安全 น้ำหนักอยู่ที่การย้ำเตือน ไม่ได้หมายถึงมีจำนวนสิบล้านเกี่ยวข้อง。
เปรียบเทียบคำใกล้เคียง
อย่าสับสน 千万 กับ 一定。一定 บอกความแน่นอน ‘แน่นอน/ต้อง’ และใช้กับการคาดการณ์ได้ เช่น 他一定知道; 千万 ในฐานะคำวิเศษณ์มักเป็นการกำชับผู้ฟังให้ทำหรือไม่ทำ จึงเข้ากับ 千万别忘、千万要小心 มากกว่า。คำว่า 非常 ก็แปลว่า ‘มาก’ แต่เป็นการขยายคุณศัพท์หรือสภาพ เช่น 非常高兴 ไม่สามารถแทน 千万别 ได้。
การออกเสียงและข้อควรระวัง
พินอิน qiānwàn มี 千 qiān เสียงหนึ่ง และ 万 wàn เสียงสี่; ตัวเต็มคือ 千萬。ในประโยคคำเตือน 千万 ไม่ได้แปลแยกทีละตัวว่า ‘พันหมื่น’ และไม่ควรตัดสินจากการมีตัวเลขในคำเพียงอย่างเดียว ให้ดูคำตามหลัง: ถ้าตามด้วยหน่วยหรือคำนามจำนวนมากคือความหมายสิบล้าน; ถ้าตามด้วย 要、别、不要、注意 คือคำเน้นย้ำ。หน้านี้อธิบายคำเดี่ยว ไม่สร้างหน้าให้ประโยคเตือนทั้งประโยค。
รูปแบบที่ใช้บ่อย
- 一/几/上 + 千万 + หน่วย
- 千万 + 要 + กริยา
- 千万 + 别 + กริยา
- 千万 + 不要 + กริยา
- 千万 + 小心
- 千万 + 注意 + ความปลอดภัย
- 出发前/以后 + 千万 + กริยา
เวลาฝึก ให้เลือกบริบทจริงหนึ่งบริบทแล้วอ่านรูปแบบพร้อมตัวอย่างทั้งประโยค เพื่อสังเกตว่าคำนี้ทำหน้าที่อะไร มีคำใดอยู่ข้างหน้าและข้างหลัง และความหมายเปลี่ยนไปตามสถานการณ์อย่างไร
สรุปก่อนใช้
千万 เป็นจำนวนสิบล้านได้ แต่ใน 千万要/千万别 เป็นคำวิเศษณ์เน้นย้ำ ไม่ใช่ตัวเลข
คำสั่งกำชับใช้ 千万别 或 千万不要; อย่าใช้ 非常 แทนโครงสร้างห้ามนี้
判断จากคำตามหลัง: หน่วยนามชี้จำนวน ส่วน 要、别、不要 ชี้คำเตือน
ลำดับขีด
คำประสมที่พบบ่อย
一千万 (yì qiān wàn): สิบล้าน
千万美元 (qiānwàn měiyuán): สิบล้านดอลลาร์สหรัฐ
千万不要 (qiānwàn bú yào): อย่าเป็นอันขาด
千万别 (qiānwàn bié): อย่าเด็ดขาด
千万要记得 (qiānwàn yào jìde): ต้องจำให้ได้เป็นอันขาด
千万小心 (qiānwàn xiǎoxīn): ระวังให้มาก
千万注意安全 (qiānwàn zhùyì ānquán): ต้องระวังความปลอดภัยอย่างยิ่ง
ตัวอย่างการใช้
这个项目需要一千万人民币。
Zhège xiàngmù xūyào yì qiān wàn rénmínbì.
โครงการนี้ต้องใช้เงินสิบล้านหยวน
千万别忘了带护照。
Qiānwàn bié wàng le dài hùzhào.
อย่าลืมเอาหนังสือเดินทางมาด้วยเป็นอันขาด
天气冷，千万要多穿一点儿。
Tiānqì lěng, qiānwàn yào duō chuān yìdiǎnr.
อากาศหนาว ต้องใส่เสื้อเพิ่มให้มากหน่อย
过马路的时候千万小心。
Guò mǎlù de shíhou qiānwàn xiǎoxīn.
ตอนข้ามถนนต้องระวังอย่างยิ่ง
这件事千万不要告诉别人。
Zhè jiàn shì qiānwàn bú yào gàosu biérén.
เรื่องนี้อย่าบอกคนอื่นเป็นอันขาด
公司今年的收入超过了一千万。
Gōngsī jīnnián de shōurù chāoguò le yì qiān wàn.
รายได้ของบริษัทปีนี้เกินสิบล้านแล้ว
出发前千万检查一下证件。
Chūfā qián qiānwàn jiǎnchá yíxià zhèngjiàn.
ก่อนออกเดินทางต้องตรวจเอกสารให้ดีเป็นอันขาด
A: 明天的面试你紧张吗？
Míngtiān de miànshì nǐ jǐnzhāng ma?
พรุ่งนี้สัมภาษณ์งาน คุณตื่นเต้นไหม
B: 有一点儿，不过我千万不会迟到。
Yǒu yìdiǎnr, búguò wǒ qiānwàn bú huì chídào.
นิดหน่อย แต่ฉันจะไม่ไปสายเป็นอันขาด
ทบทวนคำศัพท์ HSK ต่อ
น้องๆ สามารถกลับไปดูเครื่องมือฝึกคำศัพท์ได้ที่ HSK Tools Hub หรือดูแนวทางเลือกระดับได้ที่ HSK Level Guide