刀

ความหมายและวิธีใช้

刀 เป็นคำนามกว้างสำหรับมีดและอาวุธมีคมบางชนิด สิ่งที่ใช้ตัดในครัวเรียก 菜刀 มีดทำครัว, 水果刀 มีดปอกผลไม้ และ 面包刀 มีดหั่นขนมปัง หากเป็นกรรไกรใช้ 剪刀 ซึ่งมี 刀 เป็นส่วนประกอบของคำแต่ไม่เรียกกรรไกรว่า 刀 เดี่ยว ๆ ส่วน 剑 มักแปลว่ากระบี่สองคมและต่างจาก 刀 ในการแบ่งประเภทอาวุธจีน

ลักษณนามปกติของมีดคือ 把 เพราะเป็นของที่มีด้าม จึงพูด 一把刀、两把菜刀 กริยาที่ใช้ร่วมกันได้แก่ 拿刀 ถือมีด、用刀切 ใช้มีดหั่น、磨刀 ลับมีด และ 放下刀 วางมีด เมื่อบอกผลการตัด ใช้ 切成 + รูปร่าง เช่น 用刀切成小块 หั่นเป็นชิ้นเล็ก หรือ 切开 ผ่าออก คำว่า 锋利 หมายถึงคม ส่วน 钝 หมายถึงทื่อ

ส่วนประกอบสำคัญคือ 刀口 ซึ่งอาจหมายถึงคมมีดหรือปากแผลที่เกิดจากของมีคม และ 刀背 หมายถึงสันมีดที่ไม่คม คำว่า 刀子 เป็นรูปภาษาพูดของมีด โดย 子 อ่านเสียงเบา dāozi ผู้เรียนไม่ควรเติม 子 กับชื่อมีดทุกชนิดโดยอัตโนมัติ เพราะ 菜刀 และ 水果刀 เป็นคำสมบูรณ์อยู่แล้ว นอกจากนี้ 刀 ยังสร้างคำอุปมา เช่น 一刀切 ซึ่งหมายถึงใช้มาตรการเดียวแบบไม่แยกความแตกต่าง

刀 ใช้เป็นลักษณนามของการฟันหรือกรีดได้ เช่น 砍了一刀 ฟันหนึ่งที และ 挨了一刀 ถูกฟันหนึ่งที การใช้เช่นนี้เน้นหนึ่งจังหวะของคมมีด ไม่ใช่จำนวนมีด ส่วนความหมายหน่วยกระดาษหนึ่งปึกหรือหนึ่งรีมย่อยพบในงานพิมพ์และการค้า แต่ไม่ใช่ความหมายหลักที่ผู้เรียน HSK 3 ต้องนำไปใช้ในบทสนทนาทั่วไป ต้องอาศัยบริบทของอุตสาหกรรม

พินอิน dāo เป็นเสียงหนึ่ง คำอ่านไทย ตาว อักษรตัวย่อและตัวเต็มเขียน 刀 เหมือนกัน ในประโยคความปลอดภัยมักใช้ 被刀划伤 ถูกมีดบาด หรือ 小心刀口 ระวังคมมีด การพูด *一个刀 ไม่เป็นมาตรฐานเมื่อหมายถึงมีดหนึ่งเล่ม ควรใช้ 一把刀 และหากกล่าวว่าหั่นผัก ให้ใช้ 切菜 ไม่ใช้ 砍菜 เว้นแต่เป็นการสับหรือฟันด้วยแรงตามบริบท

รูปแบบที่ใช้บ่อย

• 一把 + 刀
• 用刀 + 切/割
• 拿起/放下 + 刀
• 刀 + 很锋利/太钝
• 被刀 + 划伤
• 把 + สิ่งของ + 切成…
• 砍/划 + 一刀

การฝึกคำนี้ควรอ่านทั้งคำเดี่ยวและตัวอย่างเต็มประโยค เพื่อสังเกตตำแหน่งในประโยค คำที่มักใช้ร่วมกัน และน้ำเสียงที่ต่างกันตามบริบท

ข้อแตกต่างและข้อควรระวัง

มีดหนึ่งเล่มใช้ลักษณนาม把 ไม่ใช่个

刀、剑 และ剪刀เป็นคนละประเภท แม้เกี่ยวข้องกับของมีคม

ความหมายลักษณนามหนึ่งจังหวะฟันต้องมีบริบทของการกระทำ ไม่ใช่จำนวนอุปกรณ์

ลำดับขีด