辛

ความหมายและการใช้

辛 อ่านว่า xīn เป็นคำที่ควรดูบริบทก่อนแปล เพราะมีทั้งความหมายเกี่ยวกับรส กลิ่น ความลำบาก และระบบนับแบบจีนโบราณ ในบริบทอาหาร 辛 มักหมายถึงรสหรือกลิ่นแบบเผ็ดฉุนจากเครื่องเทศ เช่น ขิง พริกไทย กระเทียม เครื่องเทศอบแห้ง หรือเครื่องปรุงที่ให้กลิ่นแรงแต่หอม

ในคำว่า 辛香 คำนี้ไม่ได้แปลว่าเผ็ดแบบแสบปากอย่างเดียว แต่เน้นกลิ่นหอมฉุนของเครื่องเทศด้วย จึงเหมาะกับการอธิบายอาหารจีนที่มีเครื่องเทศชัด เช่น น้ำพะโล้ หม้อไฟ เครื่องแกง หรือซอสที่ผัดจนหอม

Nuance และคำที่มักสับสน

辛 ต่างจาก 辣 ตรงที่ 辣 เน้นความเผ็ดร้อนที่ลิ้นหรือความรุนแรงของคำพูด ส่วน 辛 มักให้ภาพของความฉุน เผ็ดหอม หรือความลำบากขมขื่นมากกว่า เวลาใช้ในคำว่า 辛苦, 艰辛, 辛酸 จะไม่เกี่ยวกับรสอาหาร แต่พูดถึงความเหน็ดเหนื่อยหรือประสบการณ์ที่หนักใจ

อีกความหมายหนึ่งของ 辛 คือก้านฟ้าลำดับที่ 8 ในระบบ 天干 เช่น 辛亥革命 ซึ่งเป็นชื่อเหตุการณ์ทางประวัติศาสตร์ ไม่ควรแปลตรงตัวว่าเผ็ดหรือลำบากในบริบทนี้

รูปคำที่พบบ่อย

ผู้เรียนจะพบ 辛 ใน 辛苦、辛辣、艰辛 และ 辛酸 บ่อยกว่าการใช้เดี่ยว ๆ แต่ละคำเน้นต่างกัน: 辛苦 คือเหน็ดเหนื่อย, 辛辣 คือเผ็ดฉุนหรือคมแรง, 艰辛 คือยากลำบาก และ 辛酸 คือความทุกข์ขมขื่น การแปลจึงต้องอ่านทั้งคำ

ลำดับขีด

คำประสมที่พบบ่อย

辛香 (xīnxiāng): เผ็ดฉุนและหอมเครื่องเทศ ใช้บรรยายกลิ่นรสของอาหารหรือเครื่องปรุง
辛辣 (xīnlà): เผ็ดร้อน; รุนแรง ตรงจัด โดยเฉพาะคำพูดหรือบทวิจารณ์
辛苦 (xīnkǔ): ลำบาก เหน็ดเหนื่อย ใช้ขอบคุณหรือพูดถึงความพยายามของใครบางคน
辛酸 (xīnsuān): ขมขื่น เจ็บปวดใจ มักใช้กับประสบการณ์ชีวิต
艰辛 (jiānxīn): ยากลำบาก เต็มไปด้วยอุปสรรค
千辛万苦 (qiānxīn wànkǔ): ผ่านความยากลำบากนานัปการ
辛亥革命 (Xīnhài Gémìng): การปฏิวัติซินไฮ่ ค.ศ. 1911

ตัวอย่างการใช้

这种调料有一种辛香的味道。
Zhè zhǒng tiáoliào yǒu yì zhǒng xīnxiāng de wèidào.
เครื่องปรุงชนิดนี้มีกลิ่นรสเผ็ดฉุนและหอมเครื่องเทศ

这道菜不是很辣，但辛香味很明显。
Zhè dào cài bú shì hěn là, dàn xīnxiāng wèi hěn míngxiǎn.
อาหารจานนี้ไม่ได้เผ็ดมาก แต่กลิ่นเครื่องเทศเผ็ดฉุนชัดมาก

他说话很辛辣，可是有时候也很准确。
Tā shuōhuà hěn xīnlà, kěshì yǒu shíhou yě hěn zhǔnquè.
เขาพูดแรงและตรงมาก แต่บางครั้งก็แม่นยำ

这几年他过得很辛苦。
Zhè jǐ nián tā guò de hěn xīnkǔ.
หลายปีมานี้เขาใช้ชีวิตอย่างลำบากมาก

她把自己的辛酸经历写进了书里。
Tā bǎ zìjǐ de xīnsuān jīnglì xiě jìn le shū lǐ.
เธอนำประสบการณ์ขมขื่นของตัวเองเขียนลงในหนังสือ

创业的过程很艰辛，但他们没有放弃。
Chuàngyè de guòchéng hěn jiānxīn, dàn tāmen méiyǒu fàngqì.
กระบวนการเริ่มธุรกิจนั้นยากลำบากมาก แต่พวกเขาไม่ยอมแพ้

他们千辛万苦才找到这份资料。
Tāmen qiānxīn wànkǔ cái zhǎodào zhè fèn zīliào.
พวกเขาผ่านความยากลำบากมากมายกว่าจะหาเอกสารชุดนี้เจอ

A: 这个香料为什么闻起来这么特别？
Zhège xiāngliào wèishénme wén qǐlái zhème tèbié?
ทำไมเครื่องเทศนี้ถึงมีกลิ่นพิเศษขนาดนี้
B: 因为它有辛香味，适合用来做卤味。
Yīnwèi tā yǒu xīnxiāng wèi, shìhé yòng lái zuò lǔwèi.
เพราะมันมีกลิ่นเผ็ดฉุนหอมเครื่องเทศ เหมาะสำหรับทำอาหารตุ๋นพะโล้

ทบทวนคำศัพท์ HSK ต่อ

น้องๆ สามารถกลับไปดูเครื่องมือฝึกคำศัพท์ได้ที่ HSK Tools Hub หรือดูแนวทางเลือกระดับได้ที่ HSK Level Guide