คำศัพท์จีน
遍
ตัวเต็ม: 遍
อ่านว่า: เปี้ยน
ความหมาย: รอบหรือครั้งที่การกระทำดำเนินครบตั้งแต่ต้นจนจบ; ทั่วหรือทั่วถึงในคำประสมบางคำ
ชนิดคำ: คำลักษณนามของเหตุการณ์ (event classifier/mw.), หน่วยคำบอกความทั่วถึง
ระดับ: HSK 2
ความหมายและวิธีใช้
遍 เป็นลักษณนามของเหตุการณ์ ใช้นับว่าการกระทำหนึ่งดำเนินครบวงจรตั้งแต่ต้นจนจบกี่รอบ เช่น 读一遍 อ่านครบหนึ่งรอบ、听两遍 ฟังสองรอบ และ 检查一遍 ตรวจทั่วหนึ่งรอบ ตำแหน่งพื้นฐานคือ กริยา + จำนวน + 遍 หากมีกรรมสามารถใช้ 把 + กรรม + กริยา + จำนวน + 遍 เช่น 把课文读两遍 อ่านบทเรียนให้ครบสองรอบ
遍 ต่างจาก 次 เพราะ 次 นับจำนวนครั้งที่เหตุการณ์เกิดโดยไม่ยืนยันว่าทำครบทั้งกระบวนการ เช่น 我去过两次北京 ฉันเคยไปปักกิ่งสองครั้ง ส่วน 这篇文章我看了两遍 หมายถึงอ่านบทความนี้ตั้งแต่ต้นจนจบสองรอบ สำหรับการฝึกภาษา 遍 จึงเหมาะกับ 读、听、说、写、练习 และ 检查 เมื่อผู้พูดมองกิจกรรมเป็นรอบสมบูรณ์
เมื่อใช้ 一 หน้า 遍 จะอ่าน yí biàn เพราะ 遍 เป็นเสียงสี่ นี่เป็น tone sandhi ของ 一 ไม่ใช่การเปลี่ยนเสียงของ 遍 นอกจากนี้ 遍 ยังสื่อความทั่วถึงในคำอย่าง 遍地 ทั่วพื้น、遍布 กระจายทั่ว และ 走遍 เดินไปทั่วทุกแห่ง แต่ผู้เรียน HSK ระดับต้นควรแยกหน้าที่นี้ออกจากลักษณนาม 一遍 ซึ่งใช้บ่อยกว่าในบทสนทนา
รูปแบบที่ใช้บ่อย
- กริยา + 一遍
- กริยา + จำนวน + 遍
- 把 + กรรม + กริยา + จำนวน + 遍
- 再 + กริยา + 一遍
- 第 + จำนวน + 遍
- 从头到尾 + กริยา + 一遍
- กริยา + 过 + 一遍
การฝึกคำนี้ควรอ่านทั้งคำเดี่ยวและตัวอย่างเต็มประโยค เพื่อสังเกตตำแหน่งในประโยค คำที่มักใช้ร่วมกัน และน้ำเสียงที่ต่างกันตามบริบท
ข้อแตกต่างและข้อควรระวัง
遍 อ่าน biàn คำอ่านไทย เปี้ยน เสียงสี่ อักษรตัวย่อและตัวเต็มเหมือนกัน อย่าสับสนกับ 变/變 ซึ่งแปลว่าเปลี่ยน แม้ออกเสียง biàn เหมือนกัน ไฟล์เสียงใช้ 第一遍、两遍 และ读 เพื่อให้หน้าที่ลักษณนามชัดเจน
ไม่ใช้ 遍 นับเหตุการณ์ที่ไม่มีมุมมองตั้งแต่ต้นจนจบทุกชนิด เช่น ไปสถานที่สองครั้งใช้ 去了两次 ไม่ใช่ 去了两遍 แต่ถ้าพูดถึงเดินตรวจสถานที่ทั่วหนึ่งรอบอาจใช้ 走了一遍 ความหมายของกริยาและขอบเขตเหตุการณ์เป็นตัวตัดสิน
ลำดับขีด
คำประสมที่พบบ่อย
读一遍 (dú yí biàn): อ่านตั้งแต่ต้นจนจบหนึ่งรอบ
看一遍 (kàn yí biàn): ดูหรืออ่านหนึ่งรอบ
听一遍 (tīng yí biàn): ฟังหนึ่งรอบ
说一遍 (shuō yí biàn): พูดซ้ำให้ครบหนึ่งรอบ
写两遍 (xiě liǎng biàn): เขียนสองรอบ
再做一遍 (zài zuò yí biàn): ทำอีกหนึ่งรอบ
从头到尾看一遍 (cóngtóu-dàowěi kàn yí biàn): ดูตั้งแต่ต้นจนจบหนึ่งรอบ
ตัวอย่างการใช้
请把这句话再说一遍。
Qǐng bǎ zhè jù huà zài shuō yí biàn.
กรุณาพูดประโยคนี้อีกหนึ่งรอบ
我把课文读了两遍。
Wǒ bǎ kèwén dú le liǎng biàn.
ฉันอ่านบทเรียนครบสองรอบ
这个视频我已经看过一遍了。
Zhège shìpín wǒ yǐjīng kànguo yí biàn le.
ฉันดูวิดีโอนี้ครบหนึ่งรอบแล้ว
老师让我们把生词写三遍。
Lǎoshī ràng wǒmen bǎ shēngcí xiě sān biàn.
ครูให้เราเขียนคำศัพท์ใหม่สามรอบ
第一遍没听懂，我又听了一遍。
Dì-yī biàn méi tīngdǒng, wǒ yòu tīng le yí biàn.
รอบแรกฟังไม่เข้าใจ ฉันจึงฟังอีกหนึ่งรอบ
交作业以前请检查一遍。
Jiāo zuòyè yǐqián qǐng jiǎnchá yí biàn.
ก่อนส่งการบ้านกรุณาตรวจหนึ่งรอบ
他从头到尾讲了一遍事情的经过。
Tā cóngtóu-dàowěi jiǎng le yí biàn shìqing de jīngguò.
เขาเล่าเหตุการณ์ตั้งแต่ต้นจนจบหนึ่งรอบ
A: 刚才那句话你听懂了吗？
Gāngcái nà jù huà nǐ tīngdǒng le ma?
เมื่อกี้คุณฟังประโยคนั้นเข้าใจไหม
B: 还没有，请再说一遍。
Hái méiyǒu, qǐng zài shuō yí biàn.
ยังไม่เข้าใจ กรุณาพูดอีกหนึ่งรอบ
ทบทวนคำศัพท์ HSK ต่อ
น้องๆ สามารถกลับไปดูเครื่องมือฝึกคำศัพท์ได้ที่ HSK Tools Hub หรือดูแนวทางเลือกระดับได้ที่ HSK Level Guide