起床

ความหมายและวิธีใช้

起床 หมายถึงตื่นจากการนอนและลุกออกจากเตียงเพื่อเริ่มกิจกรรม จึงใช้กับเวลาได้โดยตรง เช่น 六点起床 ตื่นหกโมง、每天早起床 ตื่นเช้าทุกวัน และ 起床以后 หลังตื่นนอน เป็นคำกริยาที่ไม่ต้องมีกรรม เพราะ 床 เป็นส่วนหนึ่งของคำเต็มแล้ว ไม่พูด *起床床 เพื่อหมายถึงลุกจากเตียง。

เมื่อต้องการบอกว่าปลุกใคร ใช้ 叫 + คน + 起床 เช่น 妈妈叫我起床 แม่ปลุกฉันให้ตื่น หรือใช้ 叫醒 jiàoxǐng เมื่อเน้นทำให้คนที่หลับอยู่รู้สึกตัว คำว่า 起床 เน้นการตื่นและลุกขึ้นทำกิจกรรม ส่วน 睡醒 เน้นว่าหายหลับและรู้สึกตัวแล้ว คนหนึ่งอาจ 睡醒 แล้วแต่ยังไม่ 起床 ก็ได้。

起床 มักเชื่อมกับกิจวัตรด้วย 以后、就 หรือ 然后 เช่น 起床以后洗脸 หลังตื่นก็ล้างหน้า、我一起床就喝水 พอตื่นฉันก็ดื่มน้ำ และ 起床，然后吃早饭 ตื่นแล้วจึงกินอาหารเช้า เมื่อตื่นช้ากว่าเวลาปกติใช้ 起床晚了 หรือ 起晚了 ส่วน 睡懒觉 เน้นนอนตื่นสายเพราะอยากพัก ไม่ได้เพียงรายงานเวลาตื่น。

รูปแบบที่ใช้บ่อย

• เวลา + 起床
• 每天/平时 + 起床
• 叫 + คน + 起床
• 起床以后 + กริยา
• 一 + 起床 + 就…
• 起床晚了
• 不想/应该 + 起床

การฝึกคำนี้ควรอ่านทั้งคำเดี่ยวและตัวอย่างเต็มประโยค เพื่อสังเกตตำแหน่งในประโยค คำที่มักใช้ร่วมกัน และน้ำเสียงที่ต่างกันตามบริบท

ข้อแตกต่างและข้อควรระวัง

起床 ต่างจาก 起来: 起床 ระบุชัดว่าออกจากเตียงหลังนอน ส่วน 起来 เป็นส่วนเติมทิศทางกว้างกว่า เช่น 站起来 ยืนขึ้น、坐起来 ลุกขึ้นนั่ง และ 拿起来 หยิบขึ้นมา ถ้าพูดกับคนที่ตื่นแต่ยังนอนอยู่ 起床吧 เป็นคำชวนให้ลุกจากเตียงที่ตรงกว่า 起来吧。

起床 อ่าน qǐchuáng โดย 起 เสียงสามและ 床 เสียงสอง คำอ่านไทยใช้ ฉี่ฉวง ไม่อ่าน 床 เป็น chuǎng เสียงสาม ในภาษาพูดเร็วสองพยางค์ยังคงมีวรรณยุกต์ตามรูปมาตรฐาน และคำว่า 一起床 ในโครงสร้าง ‘ทันทีที่ตื่น’ แยกเป็น yì qǐchuáng โดย 一 อ่านเสียงสี่。

ลำดับขีด