คำศัพท์จีน
调
ตัวเต็ม: 調
อ่านว่า: เตี้ยว / เถียว
ความหมาย: อ่าน diào เมื่อย้ายหรือสับเปลี่ยน และเมื่อหมายถึงทำนอง สำเนียง หรือระดับเสียง; อ่าน tiáo เมื่อปรับ จัด หรือผสมให้เหมาะ
ชนิดคำ: คำกริยาและคำนาม (v./n.)
ระดับ: HSK 3
ความหมายและวิธีใช้
调 เป็นอักษรหลายเสียงและต้องรวมไว้ในหัวคำเดียว อ่าน diào เมื่อหมายถึงย้าย โอน หรือสับเปลี่ยนคนและทรัพยากร เช่น 调工作 ย้ายงาน、调到外地 ย้ายไปต่างถิ่น และ调兵เคลื่อนกำลัง รูป 把 + คน + 调到 + สถานที่ เน้นการจัดย้ายโดยองค์กร ส่วนคนยื่นคำขอเองใช้申请调回หรือ申请调动ได้
เมื่ออ่าน diào ยังเป็นคำนามเกี่ยวกับทำนอง ระดับเสียง หรือสำเนียง เช่น 曲调ทำนอง、声调วรรณยุกต์、语调น้ำเสียง และ口调สำเนียง ในคำเหล่านี้调ไม่ใช่กริยาปรับ คำว่า调子 diàozi อาจหมายถึงทำนองหรือแนวคำพูด จึงต้องดูคำประกอบ ไม่ควรอ่านทุกกรณีตามความหมายกริยาที่ผู้เรียนพบก่อน
อ่าน tiáo เมื่อหมายถึงปรับ จัด หรือผสมให้เหมาะ เช่น 调音量ปรับระดับเสียง、调温度ปรับอุณหภูมิ、调时间ปรับเวลา และ调味ปรุงรส โครงสร้าง常用คือ把 + สิ่งที่ปรับ + 调高/调低/调好/调到 + ค่า เช่น 把声音调低 และ把时间调到下午 ผลลัพธ์หลัง调บอกทิศทางหรือสภาพหลังปรับอย่างชัดเจน
调 tiáo ต่างจาก 调整 tiáozhěng ซึ่งเป็นคำเต็มและเป็นทางการกว่า ใช้ปรับแผน โครงสร้าง บุคลากร หรือสภาพให้เหมาะ ส่วน调节 tiáojiéเน้นควบคุมระดับหรือกลไก เช่น 调节温度 และ调味 tiáowèiเน้นปรุงรส ด้านการย้ายคน 调动 diàodòng ชัดกว่าคำเดี่ยว调ในข้อความทางการ แต่ภาษาพูดใช้把他调走ได้ธรรมชาติ
ตัวเต็มของ调คือ調 คำอ่านไทย เตี้ยว สำหรับ diào และ เถียว สำหรับ tiáo พยางค์ใน调查อ่าน diào ไม่ใช่ tiáo ส่วน空调อ่าน kòngtiáo และ强调อ่าน qiángdiào การจำด้วยความหมายเพียงอย่างเดียวไม่พอ ควรจำเป็นคำประกอบและตรวจพินอินทุกครั้ง โดยเฉพาะประโยคที่มีทั้งการย้ายและการปรับซึ่งอาจใช้สองเสียงในข้อความเดียว
รูปแบบที่ใช้บ่อย
- 把 + คน + 调到/调回 + สถานที่
- 申请 + 调动/调回
- 曲/声/语/口 + 调 (diào)
- 调 + 音量/温度/时间 (tiáo)
- 把 + สิ่ง + 调高/调低
- 把 + เวลา + 调到 + เวลาใหม่
- 调 + 味/颜色 + 调好
การฝึกคำนี้ควรอ่านทั้งคำเดี่ยวและตัวอย่างเต็มประโยค เพื่อสังเกตตำแหน่งในประโยค คำที่มักใช้ร่วมกัน และน้ำเสียงที่ต่างกันตามบริบท
ข้อแตกต่างและข้อควรระวัง
调เป็นหัวคำหลายเสียง: diào ใช้กับย้ายและทำนอง ส่วนtiáoใช้กับปรับและผสม
调查อ่านdiàochá และ强调อ่านqiángdiào แต่空调อ่านkòngtiáo
อย่าสร้างหน้าซ้ำตามเสียงอ่าน ให้จำและอธิบายคำประกอบในหน้าหลักเดียว
ลำดับขีด
คำประสมที่พบบ่อย
调工作 (diào gōngzuò): ย้ายงานหรือเปลี่ยนตำแหน่งงาน
调到外地 (diào dào wàidì): ย้ายไปทำงานต่างถิ่น
说话语调 (shuōhuà yǔdiào): น้ำเสียงในการพูด
调音量 (tiáo yīnliàng): ปรับระดับเสียง
调温度 (tiáo wēndù): ปรับอุณหภูมิ
调味道 (tiáo wèidào): ปรุงหรือปรับรสชาติ
调好时间 (tiáo hǎo shíjiān): ปรับเวลาให้ลงตัว
ตัวอย่างการใช้
公司把他调到上海工作。
Gōngsī bǎ tā diào dào Shànghǎi gōngzuò.
บริษัทย้ายเขาไปทำงานที่เซี่ยงไฮ้
她申请调回原来的部门。
Tā shēnqǐng diào huí yuánlái de bùmén.
เธอยื่นคำขอย้ายกลับแผนกเดิม
他说话的语调听起来很自然。
Tā shuōhuà de yǔdiào tīng qǐlái hěn zìrán.
น้ำเสียงเวลาที่เขาพูดฟังดูเป็นธรรมชาติมาก
请把空调温度调高一点儿。
Qǐng bǎ kōngtiáo wēndù tiáo gāo yìdiǎnr.
กรุณาปรับอุณหภูมิเครื่องปรับอากาศให้สูงขึ้นหน่อย
我把手机音量调低了。
Wǒ bǎ shǒujī yīnliàng tiáo dī le.
ฉันปรับเสียงโทรศัพท์ให้เบาลงแล้ว
这个汤太淡，需要再调一下味道。
Zhège tāng tài dàn, xūyào zài tiáo yíxià wèidào.
ซุปนี้จืดเกินไป ต้องปรุงรสอีกหน่อย
我们把开会的时间调到了下午。
Wǒmen bǎ kāihuì de shíjiān tiáo dào le xiàwǔ.
พวกเราปรับเวลาประชุมไปเป็นช่วงบ่ายแล้ว
A: 你能把声音调小一点儿吗？
Nǐ néng bǎ shēngyīn tiáo xiǎo yìdiǎnr ma?
คุณช่วยปรับเสียงให้เบาลงหน่อยได้ไหม
B: 可以，我马上调。
Kěyǐ, wǒ mǎshàng tiáo.
ได้ ฉันจะปรับเดี๋ยวนี้
ทบทวนคำศัพท์ HSK ต่อ
น้องๆ สามารถกลับไปดูเครื่องมือฝึกคำศัพท์ได้ที่ HSK Tools Hub หรือดูแนวทางเลือกระดับได้ที่ HSK Level Guide