不足

ความหมายหลัก

不足bùzú ใช้บอกว่าสิ่งหนึ่งมีไม่ถึงปริมาณ ระดับ หรือมาตรฐานที่ต้องการ จึงแปลได้ว่า “ไม่เพียงพอ” หรือ “ขาดอยู่” สิ่งที่ขาดอาจจับต้องได้อย่างที่นั่งและเงินทุน หรือเป็นนามธรรมอย่างเวลา ความมั่นใจ และการเตรียมตัว คำเดียวกันยังใช้เป็นคำนามหมายถึงจุดที่ยังบกพร่องของงานหรือของคนได้

ตัวเขียนและการออกเสียง

คำนี้เขียนเหมือนกันทั้งอักษรตัวย่อและตัวเต็มคือ 不足bùzú พินอินเป็นเสียงสี่ตามด้วยเสียงสอง คำอ่านไทยตามระบบของเว็บไซต์คือ “ปู้จู๋” อย่าสลับกับคำที่มี 足zú ในความหมาย “เท้า” โดยลืมดูทั้งคำ เพราะเมื่อจับคู่กับ 不bù จะเน้นปริมาณหรือระดับที่ยังไม่พอ

โครงสร้างหลังสิ่งที่ขาด

รูปแบบที่ใช้บ่อยคือ สิ่งที่ต้องมี ตามด้วย 不足bùzú เช่น 人手不足rénshǒu bùzú หมายถึงคนทำงานไม่พอ และ 资金不足zījīn bùzú หมายถึงเงินทุนไม่พอ ถ้าต้องการบอกระดับความรุนแรง สามารถเติมคำขยายด้านหน้าได้ เช่น 严重不足yánzhòng bùzú คือขาดอย่างหนัก โดยต้องมีบริบทให้รู้ว่ากำลังวัดอะไร

ของที่นับได้กับภาวะที่วัดเป็นระดับ

จำนวนเก้าอี้ที่ไม่พอกับคนเป็นตัวอย่างที่เห็นภาพชัด แต่คำนี้ไม่ได้จำกัดอยู่กับของที่นับเป็นชิ้น 睡眠不足shuìmián bùzú คือพักผ่อนไม่เพียงพอ และ 营养不足yíngyǎng bùzú คือได้รับสารอาหารไม่พอ หากพูดถึงคนหรืออุปกรณ์ ให้ระบุสิ่งนั้นให้ชัด เพื่อไม่ให้ผู้ฟังต้องเดาว่าขาดจำนวน ขาดคุณภาพ หรือขาดเวลา

ใช้เป็นคำนามว่า “ข้อบกพร่อง”

เมื่อพูดถึงคุณภาพของผลงานหรือการพัฒนาตนเอง 不足bùzú อาจเป็น “สิ่งที่ยังไม่ดีพอ” เช่น 自己的不足zìjǐ de bùzú คือข้อบกพร่องของตัวเอง และ 不足之处bùzú zhī chù คือจุดที่ยังบกพร่อง การใช้แบบนี้ไม่ได้จำเป็นต้องนับจำนวนสิ่งของ แต่เน้นการประเมินสิ่งที่ควรปรับปรุง

บอกจำนวนที่ “ไม่ถึง”

เมื่อตามด้วยตัวเลขและหน่วยวัด คำนี้ใช้หมายถึงต่ำกว่าเกณฑ์นั้น เช่น 不足三小时bùzú sān ge xiǎoshí แปลว่าไม่ถึงสามชั่วโมง ต่างจาก “สามชั่วโมงไม่พอ” ซึ่งเน้นว่าต้องการเวลามากกว่านั้น ลองดูตำแหน่งตัวเลข ถ้าอยู่หลังคำหลัก มักเป็นการบอกว่าไม่ถึงจำนวนดังกล่าว

ความหมาย “ไม่คุ้มที่จะ” ในสำนวน

อีกหน้าที่หนึ่งพบในสำนวนหรือรูปคำที่ค่อนข้างคงตัว เช่น 不足为奇bùzú wéi qí หมายถึงไม่ใช่เรื่องน่าแปลก และ 不足挂齿bùzú guàchǐ หมายถึงไม่ควรค่าแก่การเอ่ยถึง อย่านำความหมายนี้ไปใช้แทน “ไม่เพียงพอ” ทุกประโยค เพราะต้องอ่านทั้งรูปสำนวนและบริบท ไม่ใช่แปลตัวอักษรแยกกันแล้วประกอบใหม่เสมอ

ต่างจากคำใกล้เคียง

คำตรงข้ามที่ช่วยจำคือ 充足chōngzú ซึ่งหมายถึงมีเพียงพอ เมื่อเล่าว่าบางอย่างยังไม่ถึงเป้า ควรเลือกคำตามระดับความเป็นทางการและชนิดของสิ่งที่ขาด

ข้อควรระวังเมื่อแปลเป็นไทย

อย่าแปลทุกตำแหน่งเป็น “ข้อบกพร่อง” เช่น 座位不足zuòwèi bùzú ไม่ได้หมายถึงเก้าอี้ชำรุด แต่หมายถึงจำนวนที่นั่งไม่พอ ในทางกลับกัน “รู้ข้อบกพร่องของตน” ไม่ได้หมายถึงจำนวนตัวเองไม่พอ หากมีตัวเลขตามหลัง ให้พิจารณาความหมาย “ไม่ถึง” ก่อน และหากอยู่ในสำนวนให้แปลตามความหมายทั้งสำนวน

สถานะ HSK ปัจจุบัน

หลักสูตรสอบ HSK ทางการที่มีผลเดือนกรกฎาคม 2026 ระบุ 不足bùzú เป็นรายการ 2082 ระดับ HSK 5 และกำกับชนิดคำว่า กริยา/คำนาม หน้านี้คงป้าย HSK 5 เดิมเพราะตรงกับแถวสอบปัจจุบัน น้อง ๆ ดูบทเรียนอื่นต่อได้ที่ เรียนภาษาจีน

ลำดับขีด