册

ความหมายหลักและภาพจำ

册cè ใช้ได้สองหน้าที่ที่เกี่ยวกัน หน้าที่ที่พบในข้อสอบคือคำลักษณนาม “เล่ม” สำหรับหนังสือหรือสิ่งพิมพ์ที่มีตัวเล่มแยกชัด โดยเฉพาะผลงานที่แบ่งเป็นหลายเล่ม อีกหน้าที่หนึ่งคือคำนามหมายถึงสมุดหรือหนังสือเล่มหนึ่ง รวมถึงหนังสือเล่มเล็กที่เข้าเล่มแล้ว จุดร่วมคือสิ่งที่มีใบกระดาษรวมเป็นเล่ม ไม่ใช่หน้ากระดาษแผ่นเดียว หากเห็นชุดหนังสือสามเล่ม คำนี้นับแต่ละเล่มแยกกัน ไม่ได้นับทั้งชุดเป็นหนึ่งหน่วย

นับเล่มในชุดอย่างไร

เมื่อถามจำนวนเล่มในชุด ใช้ 这套书有几册zhè tào shū yǒu jǐ cè ซึ่งถามว่ามีเล่มย่อยกี่เล่ม คำตอบ 三册sān cè คือสามเล่ม ไม่ใช่สามชุด หากต้องการระบุลำดับ ใช้ 第一册dì yī cè หรือ 第二册dì èr cè ในการซื้อและยืมหนังสือควรพูดลำดับเล่มให้ครบ เพราะชื่อชุดเดียวกันอาจมีหลายเล่มและเนื้อหาต่อกัน ประโยคนี้จึงช่วยป้องกันการหยิบผิดเล่มได้จริง

เล่มต้น เล่มปลาย และงานหลายเล่ม

งานอ้างอิงหรือแบบเรียนบางชุดแยก 上册shàng cè กับ 下册xià cè หมายถึงเล่มต้นและเล่มปลายตามโครงงาน ไม่ได้บอกว่าหนังสือวางอยู่บนหรือล่างชั้น ถ้าชุดมีมากกว่าสองเล่มอาจพบเลขลำดับ เช่น 第三册dì sān cè เมื่อค้นในห้องสมุดหรือดูรายการสั่งซื้อ ให้เทียบทั้งชื่อชุดและลำดับเล่ม การเห็นเลขเล่มบนปกเพียงอย่างเดียวอาจไม่พอถ้าหนังสือคนละชุดใช้เลขซ้ำกัน

ต่างจากลักษณนามใกล้เคียง

本běn เป็นลักษณนามทั่วไปมากสำหรับหนังสือหนึ่งเล่ม จึงใช้ 一本书yì běn shū ได้ในสถานการณ์ธรรมดา ส่วน 册cè เน้นหน่วยเล่มที่เข้าเล่มหรือเล่มย่อยของชุด โดยเฉพาะเมื่อกล่าวถึงจำนวนเล่มหรือลำดับ 卷juàn อาจใช้กับม้วน เอกสารที่จัดเป็นภาค หรือเล่มงานเขียนตามธรรมเนียมของชื่อเรื่อง จึงไม่ใช่คำสลับแทนกันทุกกรณี ถ้าแค่บอกว่าซื้อหนังสือธรรมดาหนึ่งเล่ม ผู้เรียนใช้ 一本书yì běn shū ได้เป็นธรรมชาติที่สุด

คำประสมที่พบในชีวิตจริง

คำว่า 手册shǒucè มักเป็นคู่มือที่หยิบอ่านคำแนะนำได้สะดวก 画册huàcè เป็นหนังสือภาพหรือรวมผลงานภาพ ส่วน 相册xiàngcè คืออัลบั้มภาพ คำทั้งสามมีตัวอักษรนี้เพื่อสื่อว่าข้อมูลถูกรวมเป็นเล่ม แต่ไม่ได้หมายความว่าทุกคำต้องเป็นส่วนหนึ่งของชุดหลายเล่ม เวลาแปลควรดูคำหน้าและสิ่งที่หนังสือนั้นบรรจุ ไม่แปลตัวอักษรท้ายเพียงคำเดียวอย่างแข็งตัว

ใช้ในร้านหนังสือและห้องสมุด

หากร้านมีชุดหนังสือไม่ครบ เราพูด 还没有第三册hái méi yǒu dì sān cè เพื่อบอกว่าขาดเล่มที่สาม ไม่ได้บอกว่าหนังสือทั้งชุดไม่มีขาย เมื่อยืมจากห้องสมุด ให้ตรวจว่าหนังสือเล่มที่รับมาคือ 第二册dì èr cè ตามที่ต้องการ และดูชื่อชุดที่ 封面fēngmiàn ด้วย สำหรับหนังสืออ้างอิง ผู้ใช้มักต้องการเฉพาะเล่มที่มีหัวข้อที่จะอ่าน จึงไม่ควรแทนทุกเล่มด้วยคำว่า “หนังสือเล่มนั้น” โดยไม่ระบุลำดับ

คำอ่าน รูปตัวเต็ม และขอบเขตความหมาย

อักษรย่อเขียน 册cè และอักษรเต็มเขียน 冊cè ทั้งสองอ่านเสียงสี่เดียวกัน คำอ่านไทยใกล้เคียง “เช่อ” แต่ให้ฟังเสียง MP3 จีนกลางประกอบ เพราะเสียงวรรณยุกต์จีนไม่ตรงกับไทยทั้งหมด พจนานุกรมยังมีการใช้คำนี้ในบริบทประวัติศาสตร์เกี่ยวกับราชสำนัก แต่สำหรับผู้เรียนทั่วไปให้ยึดความหมายสมุดหรือเล่มก่อน ไม่ควรแปลการใช้เฉพาะทางนั้นเป็น “หนังสือเล่มหนึ่ง” ทุกครั้ง

ระดับ HSK และการทบทวน

บัญชีคำศัพท์ HSK ทางการที่มีผลกรกฎาคม 2026 จัด 册cè ไว้ HSK 5 ลำดับ 2094 ในหน้าที่คำลักษณนาม ผู้เรียนจึงควรฝึกถามจำนวนเล่มและบอกลำดับเล่มให้คล่องก่อน แล้วจึงสังเกตคำประสมอย่างคู่มือและอัลบั้มภาพ พจนานุกรมรับรองหน้าที่คำนามด้วย แม้แถวข้อสอบจะเน้นลักษณนาม หากอยากทบทวนลักษณนามอื่นและตัวอย่างการอ่านต่อ เข้าไปที่ เรียนภาษาจีน

ลำดับขีด