决定

ความหมายและวิธีใช้

决定 ในหน้าที่คำกริยาหมายถึงตัดสินใจหลังจากคิด เปรียบเทียบ หรือพิจารณาแล้ว มักตามด้วยกริยาวลี เช่น 决定去、决定学习 หรือ 决定不买。ผู้ตัดสินใจอาจเป็นคน กลุ่ม หรือหน่วยงาน และประโยคไม่จำเป็นต้องมีคำว่า ‘หลังจากคิด’ ปรากฏอยู่ด้วย。

รูปที่ใช้บ่อยคือ 主语 + 决定 + กริยาวลี เช่น 我决定明天出发 และ 还没决定 + คำถาม/ทางเลือก เช่น 还没决定去哪儿。决定好 เน้นว่าตัดสินใจเรียบร้อยแล้ว ส่วน 决定下来 เน้นว่าข้อสรุปได้ลงตัวหรือยุติจากความลังเล。

เมื่อเป็นคำนาม 决定 หมายถึงการตัดสินใจหรือข้อสรุป ใช้กับ 一个/这个/重要的/重大的 และคำกริยา 做出、尊重、接受、改变 เช่น 做出决定、尊重你的决定。การดูว่ามี 的 หรือลักษณนามอยู่หน้าคำ จะช่วยแยกหน้าที่คำนามจากกริยาได้ง่าย。

决定 ยังใช้ในความหมาย ‘กำหนด’ เมื่อสิ่งหนึ่งเป็นเหตุสำคัญต่อผลลัพธ์ เช่น 细节决定成败 หรือ 经验决定速度。ในความหมายนี้ประธานไม่จำเป็นต้องเป็นผู้มีเจตนา แต่เป็นปัจจัยที่ส่งผลต่อผลลัพธ์ จึงต่างจาก 决定 ที่แปลว่า ‘ตัดสินใจ’。

พินอินคือ juédìng: 决 jué เสียงสอง และ 定 dìng เสียงสี่ ตัวเต็มคือ 決定 คำอ่านไทย เจวี๋ยติ้ง อย่าสับสน 决定 กับ 选择 ซึ่งเน้นการเลือกจากตัวเลือก และอย่าลืมว่า 决定 เป็นทั้งกริยาและคำนาม จึงไม่ควรใส่ลักษณนามหน้าในทุกประโยคหรือใช้กริยาตามหลังโดยไม่ดูโครงสร้าง。

รูปแบบที่ใช้บ่อย

• 决定 + กริยาวลี
• 决定 + 不/要/会 + กริยา
• 还没决定 + คำถาม/ทางเลือก
• 决定好 + กริยาวลี/ผลการเลือก
• 决定下来
• 做出/尊重/改变 + 决定
• สิ่ง/ปัจจัย + 决定 + ผลลัพธ์

การฝึกคำนี้ควรอ่านทั้งคำเดี่ยวและตัวอย่างเต็มประโยค เพื่อสังเกตตำแหน่งในประโยค คำที่มักใช้ร่วมกัน และน้ำเสียงที่ต่างกันตามบริบท

ข้อแตกต่างและข้อควรระวัง

决定เป็นกริยาเมื่อหมายถึงตัดสินใจ แต่เป็นคำนามเมื่อมี 一个/这个/重要的 หรือเป็นกรรมของ 做出、尊重、改变

选择เน้นการเลือกจากตัวเลือก ส่วน决定เน้นการลงความเห็นหรือข้อยุติที่เกิดขึ้นแล้ว; ทั้งสองคำอาจอยู่ประโยคเดียวกันได้

决定ในโครงสร้าง ‘เป็นตัวกำหนด’ ไม่ได้หมายความว่าประธานมีเจตนาตัดสินใจ เช่น 细节决定结果

ลำดับขีด