按

ความหมายและวิธีใช้

按 เป็นกริยาหมายถึงกดโดยใช้นิ้ว มือ หรือแรงลงบนสิ่งหนึ่ง เช่น 按按钮 กดปุ่ม、按门铃 กดกริ่ง และ按住伤口กดแผลค้างไว้ รูป 按一下 ทำให้น้ำเสียงเป็นการกดหนึ่งครั้งอย่างสั้น ๆ ส่วน 按了按 เป็นการซ้ำกริยาบอกว่ากดดูเล็กน้อย เช่น 医生按了按我的肩膀 แพทย์กดตรวจไหล่ของฉัน

按 ยังทำหน้าที่คล้ายคำบุพบทว่าตามหรืออ้างอิงตาม วางหน้าเกณฑ์แล้วตามด้วยการกระทำ เช่น 按规定办理 ดำเนินการตามข้อกำหนด、按顺序填写 กรอกตามลำดับ และ按计划出发ออกเดินทางตามแผน โครงสร้างคือ 按 + เกณฑ์/วิธี/แผน + กริยา โดยเกณฑ์เป็นสิ่งที่ควบคุมวิธีทำ ไม่ใช่กรรมที่ถูกกด

เมื่อใช้กับหน่วยเวลา จำนวน หรือสัดส่วน 按 บอกว่าคิดหรือจัดเป็นรายหน่วย เช่น 按月付款 ชำระรายเดือน、按小时收费 คิดค่าบริการรายชั่วโมง และ按人数分配แบ่งตามจำนวนคน รูปนี้ต่างจาก 每月 ซึ่งบอกว่าทุกเดือนเกิดเหตุการณ์หนึ่ง เช่น 每月付款 จ่ายทุกเดือน แต่按月付款เน้นระบบการคำนวณหรือรอบชำระเป็นรายเดือน

按 ใกล้กับ 按照 ในความหมายตาม โดย按照เป็นรูปเต็มและเหมาะกับประโยคทางการหรือเกณฑ์ที่กล่าวละเอียด เช่น 按照说明书操作 ปฏิบัติตามคู่มือ 按กระชับกว่าและใช้ในกลุ่มคำประจำอย่าง按时、按顺序 และ按规定 ทั้งสองแทนกันได้หลายกรณี แต่ไม่แทนกันเมื่อ按หมายถึงกด เช่น 按按钮 ไม่ใช้按照按钮

พินอิน àn เป็นเสียงสี่ ตัวเต็มและตัวย่อเหมือนกัน คำอ่านไทย อ้าน คำว่า按时หมายถึงตรงตามเวลาที่กำหนด ไม่ใช่กดเวลา และ按摩 ànmó หมายถึงนวด เป็นคำประสมที่ความหมายพัฒนาออกไป ผู้เรียนควรดูคำหลัง按ทุกครั้งเพื่อแยกหน้าที่กริยากดกับหน้าที่บอกหลักเกณฑ์ และอย่าสับสนกับ 安 ān ที่แปลว่าสงบหรือติดตั้งใน安装

รูปแบบที่ใช้บ่อย

• 按 + 按钮/门铃
• 按 + 一下
• 按住 + สิ่ง
• 按 + 规定/计划 + กริยา
• 按 + 顺序 + กริยา
• 按 + หน่วย + คิดราคา/ชำระ
• 按时 + กริยา

การฝึกคำนี้ควรอ่านทั้งคำเดี่ยวและตัวอย่างเต็มประโยค เพื่อสังเกตตำแหน่งในประโยค คำที่มักใช้ร่วมกัน และน้ำเสียงที่ต่างกันตามบริบท

ข้อแตกต่างและข้อควรระวัง

按按钮หมายถึงกดปุ่ม แต่按规定หมายถึงทำตามข้อกำหนด ต้องดูกรรมหรือเกณฑ์ที่ตามหลัง

按照ใช้แทน按ได้ในความหมายตามหลายกรณี แต่ใช้แทนกริยากดไม่ได้

按月เน้นคิดเป็นรายเดือน ส่วน每月เน้นว่าทุกเดือน

ลำดับขีด