คำศัพท์จีน
住

อ่านว่า: จู้
ความหมาย: อาศัยอยู่หรือพัก; หยุดหรือทำให้สิ่งหนึ่งคงอยู่ เมื่อเป็นบทเสริมผลในคำอย่าง 记住、站住、接住
ชนิดคำ: คำกริยาและบทเสริมผล (v./result complement)
ระดับ: HSK 1
ความหมายและวิธีใช้
住 เป็นกริยาหมายถึงอาศัยอยู่หรือพักในสถานที่หนึ่ง โครงสร้างพื้นฐานคือ คน + 住在 + สถานที่ เช่น 我住在清迈 ฉันอยู่เชียงใหม่ และ 她住在学校附近 เธออยู่ใกล้โรงเรียน หากสถานที่เป็นบ้านของบุคคลมักพูด 住在朋友家 หรือ 住朋友家 ได้ ส่วนการพักชั่วคราวใช้กับระยะเวลาได้ เช่น 在酒店住两晚 พักโรงแรมสองคืน คำนี้จึงครอบคลุมทั้งการอยู่อาศัยระยะยาวและการเข้าพักตามบริบท
住 ยังทำหน้าที่เป็นบทเสริมผลหลังคำกริยาเพื่อบอกว่าการกระทำนั้นทำให้หยุด คงไว้ หรือยึดไว้สำเร็จ เช่น 记住 จำไว้、站住 หยุดยืน、接住 รับไว้ได้、抓住 จับไว้ และ 拿住 ถือไว้ให้มั่น ในโครงสร้างเหล่านี้ความหมายหลักมาจากกริยาตัวหน้า ส่วน 住 เติมผลว่ามั่นคงหรือไม่หลุดต่อไป จึงไม่ควรแปล 住 ว่าอาศัยอยู่ทุกครั้ง
รูปศักยภาพเติม 得 หรือ 不 ระหว่างกริยากับ 住 เช่น 记得住 จำไหว、记不住 จำไม่ได้ และ 忍不住 อดหรือกลั้นไม่ไหว โดย 忍不住笑 หมายถึงอดหัวเราะไม่ได้ ไม่ได้หมายถึงพักหรือหยุดอยู่ การอ่านประโยคต้องแยกว่า 住 เป็นกริยาหลักหรือเป็นบทเสริมผลจากตำแหน่งและคำที่อยู่หน้า หากถามระยะเวลาที่อยู่อาศัยใช้ 住多久 และถ้าถามที่อยู่ใช้ 住在哪儿
รูปแบบที่ใช้บ่อย
- 住在 + สถานที่
- 在 + สถานที่ + 住 + ระยะเวลา
- 住 + คน的家
- 住多久/住在哪儿
- กริยา + 住
- กริยา + 得住/不住
- 忍不住 + กริยา
การฝึกคำนี้ควรอ่านทั้งคำเดี่ยวและตัวอย่างเต็มประโยค เพื่อสังเกตตำแหน่งในประโยค คำที่มักใช้ร่วมกัน และน้ำเสียงที่ต่างกันตามบริบท
ข้อแตกต่างและข้อควรระวัง
住 เน้นการอยู่หรือพัก ส่วน 在 เพียงบอกตำแหน่งว่าอยู่ที่ เช่น 我在家 อาจหมายถึงตอนนี้ฉันอยู่บ้าน แต่ 我住在这儿 หมายถึงที่นี่เป็นที่พักอาศัยของฉัน หากพูดถึงโรงแรม 住酒店 คือเข้าพักโรงแรม ไม่ใช่เพียงอยู่ในบริเวณโรงแรมชั่วขณะ
住 อ่าน zhù เสียงสี่ คำอ่านไทยใช้ จู้ ตัวเต็มเหมือนตัวย่อ เมื่ออยู่ใน 记住、站住 และ 接住 ยังอ่าน zhù แต่ในคำพูดต่อเนื่องอาจเบาลงเล็กน้อย ไฟล์เสียงใหม่จึงมีทั้งความหมายอาศัยอยู่และบทเสริมผลเพื่อป้องกันการตีความหรือแบ่งคำผิด
ลำดับขีด

คำประสมที่พบบ่อย
住在这里 (zhù zài zhèlǐ): อาศัยอยู่ที่นี่
住在学校附近 (zhù zài xuéxiào fùjìn): อาศัยอยู่ใกล้โรงเรียน
住一晚上 (zhù yì wǎnshang): พักหนึ่งคืน
记住名字 (jìzhu míngzi): จำชื่อไว้
站住别动 (zhànzhu bié dòng): หยุดยืน อย่าขยับ
接住球 (jiēzhu qiú): รับลูกบอลไว้ได้
忍不住笑 (rěnbuzhù xiào): อดหัวเราะไม่ไหว
ตัวอย่างการใช้
我住在学校旁边。
Wǒ zhù zài xuéxiào pángbiān.
ฉันอาศัยอยู่ข้างโรงเรียน
她来北京以后住在朋友家。
Tā lái Běijīng yǐhòu zhù zài péngyou jiā.
หลังจากมาเป่ย์จิง เธอพักอยู่บ้านเพื่อน
我们准备在这个酒店住两晚。
Wǒmen zhǔnbèi zài zhège jiǔdiàn zhù liǎng wǎn.
พวกเราเตรียมพักที่โรงแรมนี้สองคืน
请记住明天上课的时间。
Qǐng jìzhu míngtiān shàngkè de shíjiān.
กรุณาจำเวลาเรียนพรุ่งนี้ไว้
孩子跑得太快,我叫他站住。
Háizi pǎo de tài kuài, wǒ jiào tā zhànzhu.
เด็กวิ่งเร็วเกินไป ฉันจึงเรียกให้เขาหยุด
他伸出手接住了球。
Tā shēnchū shǒu jiēzhu le qiú.
เขายื่นมือออกไปรับลูกบอลไว้ได้
听到这个故事,大家都忍不住笑了。
Tīngdào zhège gùshi, dàjiā dōu rěnbuzhù xiào le.
พอได้ฟังเรื่องนี้ ทุกคนก็อดหัวเราะไม่ไหว
A: 你现在住在哪儿?
Nǐ xiànzài zhù zài nǎr?
ตอนนี้คุณอาศัยอยู่ที่ไหน
B: 我住在公司附近,走路十分钟就到。
Wǒ zhù zài gōngsī fùjìn, zǒulù shí fēnzhōng jiù dào.
ฉันอยู่ใกล้บริษัท เดินสิบนาทีก็ถึง
ทบทวนคำศัพท์ HSK ต่อ
น้องๆ สามารถกลับไปดูเครื่องมือฝึกคำศัพท์ได้ที่ HSK Tools Hub หรือดูแนวทางเลือกระดับได้ที่ HSK Level Guide